[:gj]વિનાશમાં મોદી કરતાં ભૂપેન્દ્ર પટેલ આગળ નિકળ્યા, 2 વર્ષમાં 18 લાખ મીટર જંગલો ઉદ્યોગપતિને શરણે [:en]Bhupendra Patel overtakes Modi in devastation, handed over 18 lakh meters of forest to industrialists in 2 years[:hn]तबाही में मोदी से आगे निकले भूपेंद्र पटेल, 2 साल में 18 लाख मीटर जंगल उद्योगपतियों के हवाले[:]

[:gj]બે વર્ષમાં 18 લાખ ચોરસ મીટર જમીન પરના લીલાછમ જંગલો, ઉદ્યોગોના માલિકોને ભાજપની ભૂપેન્દ્ર પટેલની સરકારે સોનાના તાસક ઉપર લૂંટવા આપી દીધા હતા.

રાજ્યમાં છેલ્લા દસકામાં ટ્રી કવર 34.32 ટકા ઘટ્યું
રાજ્યમાં વૃક્ષોનું આવરણ 20 વર્ષમાં પહેલીવાર 3 ટકા ઓછું થયું

ઉદ્યોગોના વિકાસના બહાને ગાયોના ગૌચર આપીને વૃક્ષોનું નિકંદન તો કઢાયું છે
ઉદ્યોગેને હવે વિકાસના બહાને કુદરતી સંપત્તિ એવા જંગલોની જમીનો ગુજરાતની ભાજપ સરકાર 28 વર્ષથી આપી રહી છે.

વિધાનસભામાં 2023માં ભાજપની સરકારે ધારાસભ્યોના પ્રશ્નના ઉત્તરમાં કહ્યું હતું કે, બે વર્ષમાં ઉદ્યોગોને 180 હેક્ટર જંગલની જમીન ફાળવવામાં આવી હતીય 180 હેક્ટર એટલે કે 18 લાખ ચોરસમીટર જમીન માટે ઉદ્યોગો પાસેથી 78.71 કરોડ રૂપિયા લેવાયા હતા.

એક ચોરસમીટર લેખે માત્ર 437 રૂપિયામાં આપી દઈને જંગલોનો સોથ વાળી દેવાયો હતો.

વર્ષ 2021માં જંગલની જમીન હડપવા 21 ઉદ્યોપતીઓ ટાંપીને બેઠા હતા. જેમાં 172 હેક્ટર જમીન તો સરકારે આપી પણ દીધી હતી. 2022માં 9 ઉદ્યોગો જંગલની લીલીછમ જમીનો લેવા માટે ટોળે વળેલા હતા. જેમાં 7.35 હેક્ટર જમીન ભૂપેન્દ્ર પટેલની સરકારે આપી હતી. બે વર્ષમાં કુલ મળીને 30 ઉદ્યોગપતિઓએ જંગલની 180 હેક્ટર જમીન હડપ કરી હતી.

સુરત જિલ્લામાં આર્સેલર મિત્તલ-નિપ્પો ગૃપ દ્વારા વન વિભાગની હજીરા-સુવાલી ખાતે બીજી 196.90 હેક્ટર જમીન પડાવી લેવા સરકારને કહ્યું હતું. ગેરકાયદે દબાણ હેઠળની 93 હેક્ટર જમીન દબાવી હતી તેમાં 65.73 હેક્ટર જમીન હડપ કરી હતી તે ભાજપ સરકારે વળતર વનીકરણ માટે 6.93 કરોડ રૂપિયા લઈને આપી દીધી હતી. 7.18 હેક્ટર વિસ્તારમાંથી દબાણ દૂર કરવામાં આવ્યું છે. કચ્છના આંઘૌ ગામે 206.38 હેક્ટર બિન જંગલની જમીન મેળવવામાં આવી હતી.

વૃક્ષોમાં 35 ટકા ઘટાડો
જંગલ ખાતાના અહેવાલ 2022માં ગુજરાતમાં ભૌગોલિક વિસ્તાર 1.96 લાખ ચોરસ કિ.મી.માં હાલ 5489 ચો.કિમી વૃક્ષોનું આવરણ હતું. જે 10 વર્ષ પહેલાં 2013માં 8358 ચો.કિ.મી હતું. દસ વર્ષમાં 2869 ચો.કિ.મી. વિસ્તારમાંથી વૃક્ષો કાપી કઢાયા હતા. જે 10 વર્ષમાં 34.32%નો ઘટાડો દર્શાવે છે. વૃક્ષોના આવરણમાં ગુજરાત દેશમાં છઠ્ઠા નંબરે છે. છેલ્લા 20 વર્ષમાં ગુજરાતમાં પહેલીવાર ટ્રી કવર ત્રણ ટકાથી નીચે આવી ગયું હતું. સૌથી સારી સ્થિતિ નરેન્દ્ર મોદી ગુજરાતના મુખ્ય પ્રધાન બન્યા તે રહેલા હતી. 2002-3માં હતી. તે સમયે 10583 ચો.કિમી (5.40%) આવરણ હતું. ત્યાર પછી જંગલો અને વૃક્ષો કાપવાનું પ્રમાણ વધી ગયું હતું.

11 વર્ષ પહેલાથી મોદી રાજમાં વૃક્ષોની કતલ થતી રહી હતી.
મોદી સરકારે ત્રણ જિલ્લામાં ઉદ્યોગોને જંગલની 2211 હેક્ટર જમીન આપી દીધી હતી. જેમાં એસ્સાર,અદાણી, હચ ફેસલ લી., વોડાફોન-એસ્સાર સહિ‌તના 17 ઉદ્યોગપતિઓને જમીન આપી હતી. જે માત્ર 116 કરોડ રૂપિયા લઈને આપી હતી. વિધાનસભામાં 21 ધારાસભ્યોએ આ મુદ્દે મોદી સરકારને ઘેરી હતી.

કચ્છમાં અદાણી ગ્રૂપને મુંદ્દા પોર્ટ એન્ડ સ્પેશિયલ ઈકોનોમિક ઝોન દ્વારા 2008.41 હેક્ટર જંગલની જમીન હડપ કરી હતી. ગૌતમ અદાણીએ 12 કરોડમાં નવા વન ઉભા કરવાના હતા. અને 100 કરોડ લઈને મોદી સરકારે જમીનો આપી હતી.

કચ્છ જિલ્લામાં ગુજરાત પાવરને 130 હેક્ટર જમીન આપી હતી. જેના માટે 13 કરોડ ઉદ્યોગોએ આપ્યા હતા.
સુરતમાં એસ્સાર સ્ટીલને 34 હેક્ટર જમીન આપી હતી. જેમાં 3 કરોડ 43 લાખ લીધા હતા.
સુરતમાં ટાટા ટેલિકોમને 0.065 હેક્ટર જમીન આપી હતી.
કચ્છમાં વોડાફોન એસ્સારને 10 હેક્ટર જમીન પડાવી હતી.
સુરતમાં એસ્સાર સેઝ લિ.ને 4.9324 હેક્ટર જમીન આપી હતી.

જંગલો 1.86% વધ્યા
રાજ્યમાં છેલ્લા 10 વર્ષમાં ફોરેસ્ટ કવર (વન વિસ્તાર)માં 1.86%નો વધારો થયો છે. 2013માં 14,653 ચો. કિમીની સરખામણીએ 2021માં 273 ચો.કિમી વધીને 14,926 ચો.કિમી વનવિસ્તાર થયો છે. જે 2015માં 14660, 2017માં 14757 અને 2019માં 14857 ચો.કિમી હતો.

ગુજરાતમાં 20 વર્ષમાં ટ્રી કવરની સ્થિતિ

વર્ષ ચો.કિમી ટકાવારી
2021 5489 2.8
2019 6912 3.52
2017 8024 4.09
2015 7914 4.03
2013 8358 4.26
2011 7837 3.99
2009 8390 4.28
2005 7621 3.89
2003 10586 5.4
​​​​​​​
ગ્રીન ગુજરાતના દાવા વચ્ચે જંગલની જમીન કેટલાક શક્તિશાળી હાથમાં ગઈ હતી. દેશમાં 13.35 લાખ હેક્ટર વિસ્તારની જંગલની જમીન માલેતુજાર લોકોના હાથમાં સરકી ગઇ હતી. જેમાં ગુજરાતમાં 292.38 હેક્ટર જંગલની જમીન ધનપતિઓએ આંચકી લીધી હતી.

ગુજરાતમાં 21870.36 ચોરસ કિલોમીટર નવ વિસ્તાર છે. રાજ્યના કુલ ભૌગોલિક વિસ્તારના 11.14 ટકા છે.

જેમાં 14372 ચોરસ કિલોમીટર વિસ્તારમાં અનામત જંગલો છે. 2886 ચોરસ કિલોમીટર વિસ્તારમાં સુરક્ષિત જંગલો છે. રાજ્યના કુલ ભૌગોવિક વિસ્તારના 8.83 ટકા વિસ્તારને આવરી લેતા 23 વન્ય પ્રાણી અભ્યારણ્યો, ચાર રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન અને એક રક્ષિત અનામત છે.

કેન્દ્રીય મંત્રાલયે આપેલા આંકડામાં વિરોધાભાસ છે. જંગલની કેટલી જમીન પર અતિક્રમણ થયેલું છે તેનો સચોટ ડેટા સરકાર પાસે નથી. તેનો ચોક્કસ આંકડો નક્કી કરવો મુશ્કેલ છે. ભૂતકાળમાં જંગલની જમીન પર દબાણ કરનારા તત્વો કે કંપનીઓને નેશનલ ગ્રીન ટ્રિબ્યુનલ દ્વારા દંડ ફટકારવામાં આવેલો છે.

મિત્તલની જમીનનો વિવાદ
આર્સેલર મિત્તલ નિપ્પોન સ્ટીલને જમીન ફાળવણી મુદ્દે વિવાદ ઘણાં સમયથી હોવા છતાં સરકાર પ્રજાની વાત સાંભળવા તૈયાર નથી.

આર્સેલર મિત્તલ નિપ્પોન સ્ટીલને જંગલની જમીન આપતાં જંગલમાં વન્ય જીવો અને દીપડાઓનો નાશ થશે. આર્સેલર મિત્તલ નિપ્પોન સ્ટીલની હજીરા ટાઉનશિપમાં નવેમ્બર-2020માં દીપડો દેખાયો હતો. આ ઘટના જંગલની મૂલ્યવાન જમીન ગુજરાતમાં પ્રદૂષણ કરતા ઉદ્યોગોને ફાળવતા વન વિભાગ અને ગુજરાત સરકાર માટે ખતરાની ઘંટડી સમાન છે.
ઉપયોગ નિયમો પ્રમાણે કરવામાં આવતો નથી. કાયદાની યોગ્ય પ્રક્રિયા અનુસર્યા વગર ખાનગી કંપનીઓને આપી દેવામાં આવી હતી. 86.5 હેકટર જમીન પાવર પ્લાન્ટ સ્થાપવા માટે મેળવી છે, જેનો ઉપયોગ હાલમાં કચરો ઠાલવવા માટે ડમ્પ યાર્ડ તરીકે કરવામાં આવતો હતો. જે વ્યાપકપણે નિયમ ભંગ હતો. વન વિભાગને જમીનના બદલામાં વળતરયુક્ત વનીકરણ માટે જમીન પણ ફાળવી નથી. આ કારણે પણ ફાળવવામાં આવેલી જમીન રદ કરવાને પાત્ર છે.
ખુલાસો માગવામાં આવ્યો નથી. આંખ આડા કાન કરવામાં આવતા હતા.

આર્સેલર મિત્તલ નિપ્પોન સ્ટીલે તેને ફાળવેલી જમીન કરતાં પાંચ ગણી વધારે એટલે કે 110 હેકટર બીન-જંગલ જમીન ભાવનગર જીલ્લામાં આપવા માટે સંમતી દાખવી હતી. આ જમીન પણ લાયન કોરીડોર વિસ્તારનો એક હિસ્સો છે. નવેમ્બર 2020માં આર્સેલર મિત્તલ નિપ્પોન સ્ટીલ ગુજરાત સરકારને પત્ર લખીને હજીરા પ્લાન્ટની આસપાસ 115 એકર જંગલની જમીન આપવા માગણી કરી હતી.

હજીરા સ્ટીલ પ્લાન્ટ રૂ. 35,000 કરોડનો હતો. લોખંડ પ્લાન્ટની ઉત્પાદન ક્ષમતા વાર્ષિક 8.5 મિલિયન ટનથી વધારીને વાર્ષિક 14 મિલિયન ટન કરવામાં આવી હતી. જે હવે વાર્ષિક 18 મિલિયન ટન કરવામાં આવશે.

આર્સેલર મિત્તલ નિપ્પોન સ્ટીલએ આર્સેલર મિત્તલ અને જાપાન સ્થિત નિપ્પોન સ્ટીલ કોર્પોરેશન વચ્ચેનુ 60:40નુ સંયુક્ત સાહસ છે. જે હવે અગાઉની એસ્સાર સ્ટીલની સુસંકલીત સ્ટીલ એકમની માલિક છે. થોડા સમય પહેલાં નાદારીની પ્રક્રિયા હાથ ધરીને, કાર્યકારી મૂડી સહિત રૂ. 42,785 કરોડની ચૂકવણી કરીને તથા વધુ રૂ. 8,000 કરોડમાં ખરીદાઈ હતી.[:en]BJP’s Bhupendra Patel government allowed industrialists to loot 18 lakh square meters of green forests for gold in two years.

The tree cover in the state has decreased by 34.32 percent in the last decade.
For the first time in 20 years, the tree cover in the state has decreased by 3 percent

In the name of development of industries, trees are being cut by providing pasture to cows.
For the last 28 years, the BJP government of Gujarat has been giving away forest land, which is a natural resource, to industries in the name of development.

In the assembly in 2023, the BJP government, in response to the questions of the legislators, said that in two years, 180 hectares of forest land was allotted to industries, Rs 78.71 crore was taken from the industries for 180 hectares i.e. 18 lakh square meters. Of the land

One square meter article was given for just Rs 437 and the forests were plowed.

In the year 2021, 21 industrialists were trying to grab forest land. In which 172 hectares of land was given by the government. In 2022, 9 industries have taken over the green land of the forest. In which 7.35 hectares of land was given by Bhupendra Patel’s government. A total of 30 industrialists grabbed 180 hectares of forest land in two years.

In Surat district, the ArcelorMittal-Nippo group asked the government to grab 196.90 hectares of land in Hazira-Suvali of the forest department. Out of 93 hectares of encroached land, 65.73 hectares was encroached upon by the BJP government, which was compensated by Rs.6.93 crore for afforestation. An area of 7.18 hectares has been de-stressed. In Kutch’s Angho village, 206.38 hectares of non-forest land was acquired.

35 percent reduction in trees
According to the Forest Department report in 2022, Gujarat has a geographical area of 1.96 lakh sq km and currently has a tree cover of 5489 sq km. Which was 8358 sq km 10 years ago in 2013. 2869 sq km in ten years. Trees were cut from the area. Which shows a decrease of 34.32% in 10 years. Gujarat ranks sixth in the country in terms of tree plantation. For the first time in the last 20 years, the tree cover in Gujarat has come down to less than three per cent. The best situation was when Narendra Modi became the Chief Minister of Gujarat. This was in 2002-3. At that time the area was 10583 km² (5.40%). After this, the process of felling of forests and trees increased.

Trees were being cut since 11 years ago under the Modi regime.
The Modi government had given 2211 hectares of forest land to industries in three districts. In which land was given to 17 industrialists including Essar, Adani, Hutch Faisal Limited, Vodafone-Essar. Which was given by giving only 116 crore rupees. In the assembly, 21 MLAs surrounded the Modi government on this issue.

In Kutch, Adani Group grabbed 2008.41 hectares of forest land through Munda Port and Special Economic Zone. Gautam Adani had to build new forests for 12 crores. And the Modi government took 100 crores and gave the land.

Gujarat Power was given 130 hectares of land in Kutch district. For which Rs 13 crore was given by the industries.
Essar Steel was given 34 hectares of land in Surat. In which 3 crore 43 lakh were taken.
Tata Telecom was given 0.065 hectares of land in Surat.
In Kutch, Vodafone acquired 10 hectares of land from Essar.
Essar SEZ Limited was given 4.9324 hectares of land in Surat.

1.86% increase in forests
The forest cover (forest area) has increased by 1.86% in the last 10 years in the state. In 2013 14,653 Sq. km, the forest area has increased by 273 sq km to 14,926 sq km in 2021. Which was 14660 in 2015, 14757 in 2017 and 14857 in 2019.

Status of tree cover in Gujarat in 20 years

year sq km percentage
2021 5489 2.8
2019 6912 3.52
2017 8024 4.09
2015 7914 4.03
2013 8358 4.26
2011 7837 3.99
2009 8390 4.28
2005 7621 3.89
2003 10586 5.4

Amidst the claims of Green Gujarat, the forest land passed into some powerful hands. In the country, 13.35 lakh hectares of forest land had gone into the hands of miscreants. In which the nobles grabbed 292.38 hectares of forest land in Gujarat.

Gujarat has nine regions of 21870.36 square kilometers. 11.14 percent of the total geographical area of the state.

In which there are reserved forests in an area of 14372 square kilometers. The protected forests cover an area of 2886 square kilometres. There are 23 wildlife sanctuaries, four national parks and one protected reserve covering 8.83 per cent of the total geographical area of the state.

There are contradictions in the data provided by the Union Ministry. The government does not have the exact figure of how much forest land has been encroached upon. It is difficult to tell its exact figure. In the past, fines have been imposed by the National Green Tribunal on entities or companies encroaching on forest land.

mittal land dispute
The land allotment dispute to ArcelorMittal Nippon Steel may have been going on for a long time, but the government is not ready to listen to the people.

The handing over of forest land to ArcelorMittal Nippon Steel will result in the extinction of wildlife and leopards in the forest. In November-2020, a leopard was seen in Hazira township of ArcelorMittal Nippon Steel. The incident is a wake-up call to the Forest Department and the Government of Gujarat, which has been allotting valuable forest land to polluting industries in Gujarat.
Not used as per rules. It was given to private companies without following the legal process. 86.5 hectares of land has been acquired for setting up the power plant, which is currently being used as a dump yard for dumping waste.

Was going which was largely illegal. The Forest Department has also not allotted land for compensatory afforestation in lieu of land. For this reason also the allotted land is liable to be cancelled.
Opening hundred has not been asked. They were done blindfolded.

ArcelorMittal Nippon Steel has agreed to give 110 hectares of bean-forest land, five times the land allotted to it in Bhavnagar district. This land is also part of the Lion Corridor area. In November 2020, ArcelorMittal Nippon Steel wrote to the Gujarat government seeking 115 acres of forest land around the Hazira plant.

Hazira Steel Plant Rs. 35,000 crores. The iron plant’s production capacity was increased from 8.5 million tonnes per annum to 14 million tonnes per annum. Which will now be increased to 18 million tonnes annually.

ArcelorMittal Nippon Steel is a 60:40 joint venture between ArcelorMittal and Japan-based Nippon Steel Corporation. which now owns the integrated steel arm of the erstwhile Essar Steel. By undergoing insolvency proceedings some time back with working capital of Rs. 42,785 crore by paying a further Rs. 8,000 crore was bought.[:hn]दो साल में 18 लाख वर्ग मीटर हरे-भरे जंगल, उद्योगपतियों को भाजपा की भूपेंद्र पटेल सरकार ने सोने के लिए लूटने दिया।

पिछले एक दशक में राज्य में वृक्षों का आच्छादन 34.32 प्रतिशत घटा है

20 वर्षों में पहली बार राज्य में वृक्षों के आवरण में 3 प्रतिशत की कमी आई है

 

उद्योगों के विकास के नाम पर गायों को चारागाह उपलब्ध कराकर पेड़ों को काटा जा रहा है

पिछले 28 सालों से गुजरात की भाजपा सरकार विकास के नाम पर उद्योगों को वन भूमि, जो प्राकृतिक संसाधन हैं, दे रही है।

विधानसभा में 2023 में भाजपा सरकार ने विधायकों के सवालों के जवाब में कहा कि दो साल में 180 हेक्टेयर वन भूमि उद्योगों को आवंटित की गई, उद्योगों से 180 हेक्टेयर यानी 18 लाख वर्ग मीटर के लिए 78.71 करोड़ रुपये लिए गए. ज़मीन का।

एक वर्ग मीटर का लेख मात्र 437 रुपये में दे दिया गया और जंगलों को जोत दिया गया।

वर्ष 2021 में 21 उद्योगपति वन भूमि हड़पने का प्रयास कर रहे थे। जिसमें सरकार द्वारा 172 हेक्टेयर जमीन दी गई थी। 2022 में, 9 उद्योगों ने जंगल की हरी-भरी भूमि को अपने कब्जे में ले लिया। जिसमें भूपेंद्र पटेल की सरकार द्वारा 7.35 हेक्टेयर जमीन दी गई थी। दो साल में कुल 30 उद्योगपतियों ने 180 हेक्टेयर वन भूमि हड़प ली।

सूरत जिले में, आर्सेलर मित्तल-निप्पो समूह ने सरकार से वन विभाग के हजीरा-सुवाली में 196.90 हेक्टेयर भूमि हड़पने के लिए कहा। अवैध दबाव वाली 93 हेक्टेयर भूमि में से 65.73 हेक्टेयर भूमि पर भाजपा सरकार ने कब्जा कर लिया था, जिसकी भरपाई 6.93 करोड़ रुपए वनरोपण के लिए की गई थी। 7.18 हेक्टेयर क्षेत्र को डी-स्ट्रेस किया गया है। कच्छ के अनघो गांव में 206.38 हेक्टेयर गैर वन भूमि का अधिग्रहण किया गया।

पेड़ों में 35 प्रतिशत की कमी

2022 में वन विभाग की रिपोर्ट के अनुसार, गुजरात का भौगोलिक क्षेत्र 1.96 लाख वर्ग किमी है और वर्तमान में 5489 वर्ग किमी का वृक्ष आच्छादन है। जो 10 साल पहले 2013 में 8358 वर्ग किमी था। दस साल में 2869 वर्ग किमी. क्षेत्र से पेड़ काटे गए। जो 10 साल में 34.32% की कमी दर्शाता है। वृक्षारोपण के मामले में गुजरात देश में छठे स्थान पर है। पिछले 20 वर्षों में पहली बार गुजरात में वृक्षों का आच्छादन तीन प्रतिशत से कम हुआ है। सबसे अच्छी स्थिति तब थी जब नरेंद्र मोदी गुजरात के मुख्यमंत्री बने। यह 2002-3 में था। उस समय क्षेत्रफल 10583 वर्ग किमी (5.40%) था। इसके बाद जंगलों और पेड़ों की कटाई का सिलसिला बढ़ता गया।

11 साल पहले से मोदी राज में पेड़ काटे जा रहे थे।

मोदी सरकार ने तीन जिलों में उद्योगों को 2211 हेक्टेयर वन भूमि दी थी। जिसमें एस्सार, अडानी, हच फैसल लिमिटेड, वोडाफोन-एस्सार समेत 17 उद्योगपतियों को जमीन दी गई थी। जो सिर्फ 116 करोड़ रुपए देकर दिया गया। विधानसभा में 21 विधायकों ने इस मुद्दे पर मोदी सरकार को घेरा.

 

कच्छ में अदानी ग्रुप ने मुंडा पोर्ट और स्पेशल इकोनॉमिक जोन के जरिए 2008.41 हेक्टेयर वन भूमि हड़प ली। गौतम अडानी को 12 करोड़ में नए जंगल बनाने थे। और मोदी सरकार ने 100 करोड़ लेकर जमीन दे दी।

 

कच्छ जिले में गुजरात पावर को 130 हेक्टेयर जमीन दी गई। जिसके लिए उद्योगों की ओर से 13 करोड़ रुपए दिए गए।

एस्सार स्टील को सूरत में 34 हेक्टेयर जमीन दी गई थी। जिसमें 3 करोड़ 43 लाख लिए गए।

टाटा टेलीकॉम को सूरत में 0.065 हेक्टेयर जमीन दी गई।

कच्छ में वोडाफोन ने एस्सार से 10 हेक्टेयर जमीन का अधिग्रहण किया था।

सूरत में एस्सार सेज लिमिटेड को 4.9324 हेक्टेयर जमीन दी गई।

वनों में 1.86% की वृद्धि

राज्य में पिछले 10 वर्षों में वन आवरण (वन क्षेत्र) में 1.86% की वृद्धि हुई है। 2013 में 14,653 वर्ग। किमी की तुलना में वन क्षेत्र 2021 में 273 वर्ग किमी बढ़कर 14,926 वर्ग किमी हो गया है। जो 2015 में 14660, 2017 में 14757 और 2019 में 14857 थी।

 

20 वर्षों में गुजरात में वृक्षावरण की स्थिति

 

वर्ष वर्ग किमी प्रतिशत

2021 5489 2.8

2019 6912 3.52

2017 8024 4.09

2015 7914 4.03

2013 8358 4.26

2011 7837 3.99

2009 8390 4.28

2005 7621 3.89

2003 10586 5.4

​​हरित गुजरात के दावों के बीच वन भूमि कुछ शक्तिशाली हाथों में चली गई। देश में 13.35 लाख हेक्टेयर वन भूमि बदमाशों के हाथ चली गई थी। जिसमें गुजरात में 292.38 हेक्टेयर वन भूमि को रईसों ने हड़प लिया।

गुजरात में 21870.36 वर्ग किलोमीटर के नौ क्षेत्र हैं। राज्य के कुल भौगोलिक क्षेत्रफल का 11.14 प्रतिशत।

जिसमें 14372 वर्ग किलोमीटर क्षेत्रफल में आरक्षित वन हैं। संरक्षित वन 2886 वर्ग किलोमीटर के क्षेत्र को कवर करते हैं। राज्य के कुल भौगोलिक क्षेत्र के 8.83 प्रतिशत को कवर करने वाले 23 वन्यजीव अभयारण्य, चार राष्ट्रीय उद्यान और एक संरक्षित रिजर्व हैं।

केंद्रीय मंत्रालय द्वारा उपलब्ध कराए गए आंकड़ों में विरोधाभास हैं। कितनी वन भूमि का अतिक्रमण किया गया है, इसका सटीक आंकड़ा सरकार के पास नहीं है। इसका सही आंकड़ा बता पाना मुश्किल है। अतीत में, वन भूमि पर अतिक्रमण करने वाली संस्थाओं या कंपनियों पर नेशनल ग्रीन ट्रिब्यूनल द्वारा जुर्माना लगाया गया है।

मित्तल जमीन विवाद

आर्सेलर मित्तल निप्पन स्टील को जमीन आवंटन का विवाद भले ही लंबे समय से चल रहा हो, लेकिन सरकार लोगों की बात सुनने को तैयार नहीं है।

 

आर्सेलर मित्तल निप्पॉन स्टील को जंगल की जमीन देने से जंगल में वन्यजीवों और तेंदुओं का सफाया हो जाएगा। नवंबर-2020 में आर्सेलर मित्तल निप्पॉन स्टील की हजीरा टाउनशिप में एक तेंदुआ देखा गया था। यह घटना वन विभाग और गुजरात सरकार के लिए एक वेक-अप कॉल है, जो गुजरात में प्रदूषणकारी उद्योगों को मूल्यवान वन भूमि आवंटित कर रही है।

उपयोग नियमानुसार नहीं किया जाता है। इसे कानूनी प्रक्रिया का पालन किए बिना निजी कंपनियों को दे दिया गया। पावर प्लांट लगाने के लिए 86.5 हेक्टेयर भूमि का अधिग्रहण किया गया है, जो वर्तमान में कचरे को डंप करने के लिए डंप यार्ड के रूप में इस्तेमाल किया जा रहा था। जो व्यापक रूप से अवैध था। वन विभाग ने भी भूमि के बदले क्षतिपूरक वनीकरण के लिए भूमि आवंटित नहीं की है। इस कारण भी आवंटित भूमि निरस्त होने योग्य है।

खुलना सौ नहीं पूछा गया है। उन्हें आँख बंद करके किया गया था।

आर्सेलर मित्तल निप्पॉन स्टील भावनगर जिले में उसे आवंटित भूमि का पांच गुना यानी 110 हेक्टेयर बीन-वन भूमि देने पर सहमत हो गई है। यह जमीन भी लायन कॉरिडोर क्षेत्र का हिस्सा है। नवंबर 2020 में, आर्सेलर मित्तल निप्पॉन स्टील ने गुजरात सरकार को पत्र लिखकर हजीरा संयंत्र के आसपास 115 एकड़ वन भूमि की मांग की थी।

हजीरा स्टील प्लांट रु. 35,000 करोड़। लौह संयंत्र की उत्पादन क्षमता 8.5 मिलियन टन प्रति वर्ष से बढ़ाकर 14 मिलियन टन प्रति वर्ष कर दी गई। जिसे अब बढ़ाकर 18 मिलियन टन सालाना किया जाएगा।

आर्सेलर मित्तल निप्पॉन स्टील आर्सेलर मित्तल और जापान स्थित निप्पॉन स्टील कॉर्पोरेशन के बीच 60:40 का संयुक्त उद्यम है। जो अब पूर्ववर्ती एस्सार स्टील की एकीकृत इस्पात इकाई का मालिक है। रुपये की कार्यशील पूंजी सहित कुछ समय पहले दिवाला कार्यवाही करके। भुगतान करके 42,785 करोड़ रुपये और आगे रु। 8,000 करोड़ रुपये में खरीदा गया था।[:]