[:gj]મોદીએ વચન આપ્યું પણ 20 વર્ષ સુધી ન પાળ્યું, CM પટેલે કામ કર્યું[:en]Modi promised but did not fulfill for 20 years, CM Patel worked[:hn]मोदी ने वादा किया लेकिन 20 साल नहीं निभाया, CM पटेल ने काम किया[:]

[:gj]અમદાવાદ, 20 એપ્રિલ 2023
દક્ષિણ ગુજરાતના નવસારી જિલ્લાના કસ્બાપાર ખાતે પૂર્ણા નદી પર રૂ.110 કરોડના ખર્ચે ‘પૂર્ણા ટાઈડલ રેગ્યુલેટર ડેમ પ્રોજેક્ટ’ શરૂ કરાયો છે. પહેલા તે રૂ.200 કરોડના ખર્ચનો અંદાજ હતો. તેની ડીઝાઈન અને સ્થળમાં ફેરફાર કરવા પડ્યા છે. 20 વર્ષ પહેલા પૂર્ણા નદી પર ટાઈડલ ડેમ બનાવવાની તત્કાલિન મુખ્યમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ જાહેરાત કરી હતી. હવે 20 વર્ષ પછી કામ શરૂ થયું છે.

પૂર્ણા રેગ્યુલેટર પ્રોજેક્ટથી નવસારી શહેર અને આસપાસના 21 ગામોને લાભ થશે. પ્રોજેક્ટથી 18 કિમી લંબાઈનું વિશાળ જળાશય બનશે. 2550 લાખ ઘનફૂટ પાણીનો સંગ્રહ થશે. નદીના પાણીનો ડિસ્ચાર્જ 15,600 ક્યુમેક્સ ગણવામાં આવ્યો છે. આ પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ થવાથી નવસારી શહેર અને 22 ગામોને પીવાના મીઠા પાણીનો લાભ મળશે. ગુજરાતના ચેરાપુંજી તરીકે જાણીતા ડાંગ અને નવસારીની જળસમૃદ્ધ નદીઓ ધરાવતો વિસ્તાર છે, પરંતુ દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં દરિયાઈ ખારાશને કારણે ‘પાસે કૂવો છતાં તરસ્યા’ જેવી સ્થિતિનું નિર્માણ થયું છે. આ સમસ્યા સામે લડવા ટાઈડલ ડેમ બનાવાય છે. 13 કિલોમીટર વિસ્તારમાં આવતા ગામોમાં પીવાનું શુધ્ધ પાણી મળશે. અહીંના કાંઠા વિસ્તારમાં પીવાનું પાણી મળી રહે તે માટે અલગથી યોજના બનાવાશે. 21 ગામની 4.50 લાખ લોકો અને એટલા જ પશુઓની વસ્તીને પીવાનું પાણી ઉપલબ્ધ થશે.

21 ગામોની 4200 એકર જમીનને સિંચાઈ થશે. દરિયાની ભરતીના પાણી નદીમાં પ્રવેશતાં અટકશે. જેના લીધે સપાટી પરની તેમજ ભૂગર્ભ જળની ખારાશ અને ખેતીલાયક ફળદ્રુપ જમીનને નુકસાન થતું અટકશે. જમીનનું ભૂગર્ભ જળસ્તર ઊંચા આવશે. લોકોની પાણીની સમસ્યાઓ ભૂતકાળ બની જશે. આ ડેમ બનવાથી 18 કિલોમીટર વિસ્તારમાં આવતા ગામોમાં પીવાનું શુદ્ધ પાણી મળશે.

અવિલગઢ પહાડીઓ 900 મીટરની ઉંચાઈએથી પૂર્ણા લગભગ 60 કિમી સુધી દક્ષિણ-પશ્ચિમ દિશામાં 390 કિલો મીટર વહે છે. પહાડો અને જંગલોમાંથી પસાર થઈને તે પૂર્ણાના મેદાનોમાં પ્રવેશે છે. પૂર્ણાનો કુલ સ્ત્રાવ વિસ્તાર 18,929 ચોરસ કિલોમીટર છે.

ડિસેમ્બર 2020માં નવસારીની નજીક આવેલાં વિરાવળ ગામે પૂર્ણા નદી પર અંદાજિત રૂ.200 કરોડનાં ખર્ચે ”પૂર્ણા ટાઈડલ રેગ્યુલેટર પ્રોજેક્ટ” બનાવવાનું આયોજન કરાયું હતું. કન્સલ્ટન્ટની નિમણૂંક કરવા તંત્રએ રાજ્ય સરકારને ભલામણ કરી હતી.
https://twitter.com/BJP4Gujarat/status/1648181154951081986
નવસારી જિલ્લા ડ્રેનેજ વિભાગે આયોજન કર્યું છે.

વિરાવળ ગામે પૂર્ણા નદી પર પી-6 ડ્રેઈનનાં મીટીંગ પોઈન્ટથી અંદાજે 300 મીટર તથા નવસારી-મરોલી રાજ્ય ધોરી માર્ગના પુલથી ઉપરવાસમાં 600 મીટર પૂર્ણા ટાઈટલ રેગ્યુલેટર પ્રોજેક્ટ બનાવવાનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું.

ડિઝાઈન નકશા-એસ્ટીમેટ ઈપીસી બેઝ ડીટીપી બનાવવા માટે કન્સલટન્સી સર્વિસની નિમણૂંક કરવા ઓનલાઈન ટેન્ડરો મંગાવવાની પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવી હતી.

ત્રીજા પ્રયત્ને એક જ સીંગલ ટેન્ડર રૂ.53.15 લાખનું આવ્યું હતું. જેને રાજ્ય સરકારની મંજૂરી માટે મોકલવામાં આવ્યું હતું. અગાઉ કચેરીઓની તાંત્રિક મંજૂરી મળી ચુકી હતી.

રાજ્ય સરકારની કન્સલટન્સી એજન્સીને મંજૂરી મળ્યા બાદ એજન્સીએ કામ શરૂ કર્યું હતું. જેમાં સ્થળ-ડિઝાઈન-પ્લાન-નકશા-અંદાજિત ખર્ચ વગેરે બનાવાયા હતા.

કાંઠાના અમુક ગામોની માલિકીની જમીનનું ધોવાણ દરિયાના કારણે થયું છે. તે ગામોના બ્લોક નંબર નદીમાં ગરકાવ થયેલા છે. હાલ તે સ્થળે નદીનું વહેણ છે. ડૂબાણમાં આવેલી જમીન સંપાદન કરાયું હતું.

સ્ટ્રકચરની ઉપર અને હેઠવાસમાં બેન્ક પ્રોટેકશન વર્ક માટેનાં નદી કિનારા પાળાની ભૂસ્તરીય અને સર્વેની કામગીરી અગાઉ કરાઈ હતી. બોધલી-અલુરા ગામનાં સ્થળે સૂચિત ટાઈડલ રેગ્યુલેટરનાં બાંધકામ માટે સ્ટ્રકચરની ઉપરવાસમાં 12 કિ.મી. સુધી નદીના બેઝીનમાં સર્વેની કામગીરી પુરી કરાઈ હતી.

સી.આર.ઝેડ. મેપીંગ અને ‘ઈઆઈએ રિપોર્ટ’ની કામગીરી કરી હતી. પરંતુ સ્થળ બદલવાથી તેમાં સુધારા કરવા પડ્યા હતા.

પૂર્ણા ટાઈડલ રેગ્યુલેટર પ્રોજેક્ટમાં ગેટેડ સ્ટ્રકચર બાંધકામ થશે. વીયર (ડેમ)ની લંબાઈ (અનગેટેડ વીયર) 300 મીટર અંદાજવામાં આવી હતી.

સ્થાનિક જનતાની વર્ષોજૂની લાગણી અને માંગણી હતી. એવું રાજ્યપાલ મંગુભાઈએ એક વર્ષ પહેલા કહ્યું હતું.

આ બજેટમાં રૂ.500 કરોડના ખર્ચે ચેકડેમ, વિયર બનાવી વરસાદી પાણીનો સંગ્રહ કરવાનું આયોજન કરાયું છે.

20 વર્ષથી માંગણી
મોદીના જાહેરમાં વચન પછી છેલ્લા 20 વર્ષોથી પૂર્ણા નદી પર ટાઇડલ ડેમ બનાવવાની માંગ હતી. નવસારી પૂર્ણા નદીના કિનારે વસેલું હોવા છતાં નવસારી શહેરને અને આસપાસના ગામડામાં પીવાના પાણી માટે અન્ય સ્ત્રોતો પર આધાર રાખવો પડતો હતો. જેથી પૂર્ણા નદી પર ટાઇડલ ડેમ બનાવવાની માંગણી વર્ષોથી નવસારીના શહેરીજનો અને ગામડાઓ દ્વારા થતી આવી હતી. પરંતુ રાજકીય ઇચ્છાશક્તિના અભાવે ટાઇડલ ડેમનું કામ 20 વર્ષોથી અટવાયું હતું.

આદિજાતિ વિકાસ મંત્રી નરેશ પટેલે વાઘરેચ ખાતે ટાઈડલ રેગ્યુલેટર ડેમથી વિસ્તારની પ્રજાની માગણી પૂરી કરી છે.
ભાજપ પ્રમુખ સાંસદ સી.આર.પાટીલે જણાવ્યું હતું કે, વાઘરેચના ડેમ માટેના સતત પ્રયત્નોના કારણે યોજના બની છે.

એક વર્ષ પહેલા મંજૂરી
વિરાવળ અને કસ્બા ગામ નજીક ટાઇડલ ડેમ બનાવવાની મંજૂરી એક વર્ષ પહેલા આપી હતી. 3 વર્ષમાં પૂર્ણા નદી પર ડેમ તૈયાર થશે. પહેલા 1500 હેક્ટર જમીનને સિંચાઇનું પાણી મળવાનું હતું.

સ્થળમાં ફેરફાર
પહેલા તો અરબી સાગરથી 10 કિલોમીટર દૂર પૂર્ણા નદીમાં અલુરા અને બોદાલી વચ્ચે ડેમ બનાવવાની તૈયારી જિલ્લાના ડ્રેનેજ વિભાગ દ્વારા કરવામાં આવી હતી.

અલુરા અને બોદાલી વચ્ચે ડેમ બને તો ઘણા ગામો ડુબાણમાં જાય અને જમીન સંપાદન પણ વધુ કરવી તેમ હતી.

ગામના લોકોએ તેનો વિરોધ કર્યો હતો. તેના વિરોધને કારણે ટાઇડલ ડેમનો સર્વે થયા બાદ પણ ડેમની કામગીરી ખોરંભે ચડી હતી. દસ વર્ષ અગાઉ વિરાવળ અને કસ્બા વચ્ચે ટાઇટલ ડેમ બનાવવાની ફરી માંગણી ઉઠી હતી. જેનો પણ સર્વે થયો અને ડેમ માટે જગ્યા નક્કી કરાઈ હતી.

આમડપોર અને આમરી વચ્ચે પણ ડેમ બનાવવાનો સર્વે થયો હતો પરંતુ અંતે વિરાવળ અને કસ્બા ગામ વચ્ચે પૂર્ણા નદી પર ટાઇડલ ડેમ બનાવવાની માંગણી રાજ્ય સરકારે માન્ય રાખી હતી. 2022ના બજેટમાં રૂ. 345 કરોડની જોગવાઈ પણ કરી હતી.

તેમ છતાં ડેમની તાંત્રિક કામગીરી અટવાઇ હતી. પછી એકાએક વિરાવળ અને કસ્બા ગામ નજીક 150 કરોડ રૂપિયાના ખર્ચે ટાઇડલ ડેમ બનાવવાની જગ્યાને મંજૂરી આપી હતી.

બીજો પ્રોજેક્ટ – વાઘરેચ
એક વર્ષ પહેલા બિલીમોરા પાસે કાવેરી નદી પર નિર્માણાધિન ‘વાઘરેચ ટાઈડલ રેગ્યુલેટર પ્રોજેક્ટ’પુરો થવાની તૈયારીમાં છે. ગુજરાતના દરેક જિલ્લામાં 75 અમૃત્ત સરોવરોનું નિર્માણ કરવાના છે.
નવસારીના ગણદેવીના બિલીમોરા પાસે વાઘરેચ ખાતે કાવેરી નદી પર રૂ.250 કરોડના ખર્ચે ‘ટાઈડલ રેગ્યુલેટર ડેમ પ્રોજેક્ટની શરૂઆત 15 એપ્રિલ 2022માં થઈ હતી. જેમાં
બિલીમોરા અને આસપાસના 10 ગામોની 3500 એકર જમીનની સિંચાઈ થશે. જે 15 એપ્રિલ 2023 સુધીમાં પુરો થઈ જવો જોઈતો હતો. એક વર્ષણાં સરકાર તે બંધનું કામ પુરું કરી શકી નથી.

કાવેરી નદીમાં 13 કિ.મી અને ખરેરા નદીમાં 5 કિ.મી. લંબાઈમાં 100 મિલિયન ક્યુબિક ફીટ મીઠા પાણીનો સંગ્રહ થશે. જેમાં જૂની ખરેરા નદી પુનર્જીવિત થશે.

સરકાર દાવો કરે છે કે, રાજ્યમાં શ્રેણીબદ્ધ ચેકડેમ, બોરીબંધ, સુજલામ-સુફલામ અને અન્ય બહુહેતુક યોજનાઓ, કેનાલ અને પાઈપલાઈન નેટવર્ક, સૌની યોજના, ટાઈડલ પ્રોજેક્ટ્સ જેવા જળસંચય, જળસિંચન અને જળસંગ્રહ આયામોથી રાજ્યમાં ભૂગર્ભ જળસ્તર ઊંચા આવ્યા છે. ખેડૂતોના ખેતરે ખેતરે પાણી પહોંચ્યું છે. આત્મનિર્ભર ગુજરાતથી આત્મનિર્ભર ભારત’સાકાર કરશું.

દરિયાની ભરતીના પાણી નદીમાં પ્રવેશતાં અટકશે. જેના લીધે સપાટી પરની તેમજ ભૂગર્ભ જળની ખારાશ અને ખેતી લાયક ફળદ્રુપ જમીનને નુકસાન થતું અટકશે. વાઘરેચ રેગ્યુલેટર પ્રોજેક્ટ જળસમૃદ્ધિની ગેરંટી આપતી યોજના બનશે.

ભવિષ્યમાં પાણીની કમી નહીં સર્જાય. હયાત પાળાનું મજબુતીકરણ, નવા પાળાનું બાંધકામ અને કોંક્રિટની પાકી દીવાલ બાંધવામાં આવી છે.
કાવેરી નદી પર 500 મીટર લંબાઈમાં પાઈલ ફાઉન્ડેશન સાથે વિયર બાંધવામાં આવી રહ્યો છે.
નદી કિનારાના બિલીમોરા અને આજુબાજુના ગામોને પુરથી સુરક્ષિત રાખવા માટે 8 હજાર 381 મીટર લાંબા પાળાને મજબુત કરાયા છે. નવા પાળાનું બાંધકામ અને કોંક્રિટની પાકી દીવાલ બાંધવામાં આવી છે.
બિલીમોરા શહેર તેમજ આજુબાજુના કાંઠા વિસ્તારના ગામોમાં દરિયાની ભરતીનું ખારૂ પાણી નદીમાં પ્રવેશવાને કારણે નદીના અને આજુબાજુ બોર/કુવાના ભૂગર્ભ જળ ખારા થઈ જાય છે. વિસ્તારની પ્રજાની વર્ષો જૂની માંગણી પૂરી કરી છે.

દક્ષિણ ગુજરાતની નદીઓ
નર્મદા, તાપી, પાર, પુર્ણા, અંબિકા, ઔરંગા, કરજણ, કાવેરી, કીમ, કોલક, ખરેરા, ગિરાતા, પીદમણ, ગંગાદેવ-ચાંદની, મીંઢોળા, રંગાવલી, વાલ્મિકી, વેંગણીયા છે.

ખરેરા નદી
12 વર્ષ પહેલાના પુરમાં ખરેરા નદી પરના પુલ પરથી પાણી ફરી વળ્યા હતા.
જૂની ખરેરા નદી પુનર્જીવીત થશે. મહારાષ્ટ્ટ્ર અને વાંસદા તાલુકામાં આવેલ ટેકરીઓમાંથી ખરેરા નીકળે છે. નદી અંબિકા નદીની ઉપનદી બીલીમોરા નજીક અંબિકા નદીમાં મળી જાય છે. ડાંગ જિલ્લામાં સાપુતારાની ટેકરીઓમાંથી અંબિકા નીકળીને આ નદી વઘઈ અને ચીખલીની ઉત્તરે થઈ ગણદેવી નજીક ખંભાતના અખાતને મળે છે. આ નદીની લંબાઈ આશરે 64.36 કિમી. જેટલી છે. દક્ષિણ ગુજરાતના ડાંગર અને શેરડી તેમજ બાગાયત ખેતીવાળા પ્રદેશોને આ નદી દ્વારા સિંચાઈની સુવિધા પ્રાપ્ત થાય છે. આ નદીએ બનાવેલાં કાંપનાં મેદાનો ખેતીવાડી માટે ઉત્તમ છે. ગણદેવીની આસપાસનો પ્રદેશ આ નદીને કારણે શેરડીની ખેતી માટે પ્રખ્યાત છે.

સિયાદા અને પ્રધાનપાડાના વચ્ચેથી ખરેરા નદી પસાર થાય છે. નદી પર પુલના અભાવે લોકોએ 8 થી 9 કિ.મી નો ચકરાવો કાપી સિયાદા ગામમાં આવવું પડે છે.1700 લોકોની વસતિ છે. પશુપાલનના વ્યવસાય છે. નદી પર ચેકડેમ પરથી પગપાળા અવર-જવર કરી શકાય છે, ચોમાસામાં તો આ ચેકડેમ પાણીમાં ડૂબી જતો હોવાથી લોકો ગામથી જ સંપર્ક વિહોણા થઈ જતા હોય છે.

 [:en]Ahmedabad, 20 April 2023
Rs 110 crore ‘Purna Tidal Regulator Dam Project’ has been started at Kasbapar in Navsari district of South Gujarat on Poorna river. Earlier it was estimated to cost Rs 200 crore. Its design and location will have to be changed. Twenty years ago, the then Chief Minister Narendra Modi had announced the construction of Tidal Dam on Purna River. Now work has started after 20 years.

Navsari city and 21 surrounding villages will benefit from the Poorna regulatory project. The project will create a huge reservoir of 18 km length. There will be 2550 lakh cubic feet water store. The water discharge of the river is estimated at 15,600 cumecs. With the completion of this project, Navsari city and 22 villages will get the benefit of fresh drinking water. Gujarat is home to water-rich rivers of Dang and Navsari, known as Cherrapunjee, but sea salinity has developed in the coastal areas like ‘thirst without well’. Tidal dams are made to deal with this problem. Villages within 13 km radius will get clean drinking water. A separate plan will be made to provide drinking water in the Kantha area here. Drinking water will be available to 4.50 lakh population of 21 villages and equal number of cattle.

4200 acres of land in 21 villages will be irrigated. The tidal water of the sea will stop entering the river. Due to this, salinity of surface and underground water and damage to agricultural fertile land will be prevented. The ground water level of the land will rise. People’s water problems will be a thing of the past. With the construction of this dam, clean drinking water will be available to the villages in an area of 18 km.

The Avilgarh Hills flows 390 km in a south-west direction from an altitude of about 60 km to Purna at an altitude of 900 m. Passing through hills and forests, it enters the plains of Purna. The total drainage area of Purna is 18,929 square kilometers.

In December 2020, Viraval village near Navsari announced plans to construct a “Complete Tidal Regulator Project” on the Poorna River at an estimated cost of Rs 200 crore. The system recommended the appointment of a consultant to the state government.


Navsari District Drainage Department has planned.

A Poorna title regulatory project was planned to be constructed at Viraval village, about 300 meters from the meeting point of the P-6 drain on the Poorna river and 600 meters from the Navsari-Maroli state highway bridge.

The process of inviting online tenders was initiated for engaging Consultancy Services for preparation of Design Maps-Estimates EPC Base DTP.

In the third attempt only one tender of Rs 53.15 lakh was received. Which was sent to the state government for approval. Earlier the technical approval of the offices had been received.

The agency started work after getting approval from the state government’s consultancy agency. In which site-design-plan-map-estimated cost etc. were made.

Land owned by some coastal villages has been destroyed by the sea. The block numbers of those villages are submerged in the river. Presently a river flows at that place. Submerged land was acquired.

The geological and survey work of the river embankment was done earlier for the conservation work of the embankment above and below the structure. 12 km upstream of the structure for construction of proposed tidal regulator at Bodhli-Alura village site. Till now the survey work in the river basin had been completed.

C.R.Z. Mapping and ‘EIA Report’ done. But due to the change of location, a change had to be made.

Gated structure will be constructed in Poorna Tidal Regulator Project. The length of the weir (dam) (ungated weir) was estimated at 300 metres.

It was the age-old feeling and demand of the local people. Governor Mangubhai had said this a year ago.

In this budget, a plan has been made to build check dams, weirs and collect rain water at a cost of Rs 500 crore.

demand since 20 years
After Modi’s public promise, there has been a demand for Tidal Dam on Purna River for the last 20 years. Although Navsari is located on the banks of the Purna River, Navsari town and surrounding villages had to depend on other sources for drinking water. That’s why the residents and villages of Navsari have been demanding for the construction of tidal dam on Purna river for years. But due to lack of political will, the work of Tidal Dam was stalled for 20 years.

Tribal Development Minister Naresh Patel has fulfilled the demand of the people of the area by building Tidal Regulator Dam in Wagharech.
BJP President MP CR Patil said that this plan has been made due to the continuous efforts of Wagharechna Dam.

approved a year ago
A year ago permission was granted to build tidal dams near Viraval and Kasba villages. The dam will be ready on Purna river in 3 years. Earlier 1500 hectares of land used to get irrigation water.

relocation
Earlier, preparations were made by the District Drainage Department to build a dam between Alora and Bodli in Purna river, 10 kilometers away from the Arabian Sea.

If a dam is built between Alora and Bodali, many villages will be submerged and more land acquisition will have to be done.

The people of the village opposed it. Due to their protest, the work of the dam remained interrupted even after the survey of the tidal dam was done. Ten years ago, there was a fresh demand for the construction of a title dam between Viraval and Kasba. Whose survey was also done and the place for the dam was fixed.

Between Amdpur and Amri There was also a survey to build a dam, but finally the state government accepted the demand to build a tidal dam on the Poorna river between Veraval and Kasba. In the 2022 budget, Rs. A provision of 345 crores was also made.

However, the technical work of the dam had stalled. Then suddenly the site for construction of Tidal Dam at a cost of Rs 150 crore was approved near Viraval and Kasba villages.

Another project – Wagharech
The ‘Waghrech Tidal Regulator Project’ under construction on the Kaveri river near Bilimora is about to be completed a year earlier. 75 Amrit Sarovars are to be built in every district of Gujarat.
The ‘Tidal Regulator Dam Project’ was launched on 15 April 2022 at a cost of Rs 250 crore on the Kaveri River at Wagharech near Bilimora in Ganadevi, Navsari. in which
3500 acres of land will be irrigated in Bilimora and 10 nearby villages. Which was to be completed by 15 April 2023. The government could not complete the work of that dam for one year.

13 km in river Kaveri and 5 km in river Kharera. 100 million cubic feet of fresh water will be stored along the length. In which the old Kharera river will be revived.

The government claims that water harvesting, irrigation and water harvesting aspects such as series of check dams, Boriband, Sujalam-Sufalam and other multi-purpose schemes, canal and pipeline network, Sauni scheme, tidal projects have raised the groundwater level in the state. in the state. Water has reached the fields of the farmers. We will realize a self-reliant India from self-reliant Gujarat.

The tidal water of the sea will stop entering the river. This will prevent salinization of surface and underground water and loss of fertile land suitable for cultivation. Wagrich Regulator Project will be a scheme to guarantee water resources.

There will be no shortage of water in future. Strengthening of existing embankment, construction of new embankment and construction of concrete retaining wall.
A weir with a 500 m long pile foundation is being constructed on the river Kaveri.
An 8 thousand 381 meter long embankment has been strengthened to protect the riverside villages of Bilimora and the surrounding villages from floods. New embankment construction and concrete retaining wall have been constructed.
In Bilimora town as well as nearby coastal villages, saline water from sea tide enters the river causing salinization of groundwater in the river and nearby bores/wells. With this, the years old demand of the people of the area has been fulfilled.

Rivers of South Gujarat
Narmada, Tapi, Par, Poorna, Ambika, Aurang, Karjan, Kaveri, Keem, Kolak, Kharera, Girata, Pidman, Gangadev-Chandni, Mindhola, Rangavali, Valmiki, Vengania.

Kharera River
The bridge built on the Kharera river was overflowed in the floods 12 years ago.
The old Kharera river will be revived. The Kharera originates from the hills of Maharashtra and Vansda taluk. The river joins the Ambika River near Belimora, a tributary of the Ambika River. Originating in the Saputara hills in Dang district, the Ambika flows north of Waghai and Chikhali and joins the Gulf of Khambhat near Gandevi. The length of this river is about 64.36 km. As much as this river irrigates paddy and sugarcane as well as horticulture areas of South Gujarat. The alluvial plains formed by this river are excellent for agriculture. The area around Gandevi is famous for sugarcane cultivation because of this river.

The Kharera river passes between Siada and Pradhanpadana. Due to lack of bridge over the river, people have to travel 8 to 9 km to reach Siyada village with a population of 1700. Animal Husbandry Business. The river can be crossed on foot from the check dam, but during monsoons, the check dam submerges, leaving people out of touch with the village.[:hn]अहमदाबाद, 20 अप्रैल 2023
पूर्णा नदी पर दक्षिण गुजरात के नवसारी जिले के कसबापार में 110 करोड़ रुपये की लागत से ‘पूर्णा टाइडल रेगुलेटर बांध परियोजना’ शुरू की गई है। पहले इस पर 200 करोड़ रुपये खर्च होने का अनुमान था। इसकी डिजाइन और लोकेशन में बदलाव करना होगा। 20 साल पहले तत्कालीन मुख्यमंत्री नरेंद्र मोदी ने पूर्णा नदी पर टाइडल डैम बनाने की घोषणा की थी। अब 20 साल बाद काम शुरू हुआ है।

पूर्णा नियामक परियोजना से नवसारी शहर और आसपास के 21 गांवों को लाभ होगा। परियोजना 18 किमी लंबाई का एक विशाल जलाशय बनाएगी। 2550 लाख क्यूबिक फीट पानी स्टोर होगा। नदी के पानी के निर्वहन का अनुमान 15,600 क्यूमेक्स है। इस परियोजना के पूरा होने से नवसारी शहर और 22 गांवों को ताजा पेयजल का लाभ मिलेगा। गुजरात डांग और नवसारी की जल-समृद्ध नदियों का घर है, जिन्हें चेरापूंजी के नाम से जाना जाता है, लेकिन तटीय क्षेत्रों में समुद्री लवणता के कारण ‘बिना कुएं की प्यास’ जैसी स्थिति विकसित हो गई है। इस समस्या से निपटने के लिए टाइडल डैम बनाए जाते हैं। 13 किमी के दायरे में आने वाले गांवों को पीने का साफ पानी मिलेगा। यहां के कांथा क्षेत्र में पेयजल उपलब्ध कराने के लिए अलग से योजना बनाई जाएगी। 21 गांवों की 4.50 लाख की आबादी और इतने ही मवेशियों को पीने का पानी उपलब्ध होगा।

21 गांवों की 4200 एकड़ जमीन सिंचित होगी। समुद्र का ज्वारीय जल नदी में प्रवेश करना बंद कर देगा। इससे सतही एवं भूमिगत जल की लवणता तथा कृषि योग्य उपजाऊ भूमि को होने वाले नुकसान को रोका जा सकेगा। भूमि का भूजल स्तर ऊपर उठेगा। लोगों की पानी की समस्या बीते दिनों की बात हो जाएगी। इस बांध के बनने से 18 किमी के क्षेत्र में गांवों को स्वच्छ पेयजल उपलब्ध होगा।

अविलगढ़ पहाड़ियाँ 900 मीटर की ऊँचाई से पूर्णा तक लगभग 60 किमी की ऊँचाई से दक्षिण-पश्चिम दिशा में 390 किमी बहती हैं। पहाड़ियों और जंगलों से होते हुए यह पूर्णा के मैदानों में प्रवेश करती है। पूर्णा का कुल अपवाह क्षेत्र 18,929 वर्ग किलोमीटर है।

दिसंबर 2020 में, नवसारी के पास विरावल गांव ने 200 करोड़ रुपये की अनुमानित लागत से पूर्णा नदी पर “पूर्ण टाइडल रेगुलेटर प्रोजेक्ट” के निर्माण की योजना बनाई। सिस्टम ने राज्य सरकार से कंसल्टेंट नियुक्त करने की सिफारिश की थी।


नवसारी जिला जल निकासी विभाग ने योजना बनाई है।

पूर्णा नदी पर P-6 नाले के मिलन बिंदु से लगभग 300 मीटर और नवसारी-मरोली राज्य राजमार्ग पुल से 600 मीटर की दूरी पर विरावल गाँव में एक पूर्णा शीर्षक नियामक परियोजना के निर्माण की योजना बनाई गई थी।

डिजाइन मैप्स-एस्टीमेट्स ईपीसी बेस डीटीपी तैयार करने के लिए कंसल्टेंसी सर्विसेज नियुक्त करने के लिए ऑनलाइन टेंडर आमंत्रित करने की प्रक्रिया शुरू की गई थी।

तीसरे प्रयास में 53.15 लाख रुपये की एक ही निविदा प्राप्त हुई थी। जिसे स्वीकृति के लिए राज्य सरकार को भेजा गया था। इससे पहले कार्यालयों की तकनीकी स्वीकृति मिल चुकी थी।

राज्य सरकार की कंसल्टेंसी एजेंसी से मंजूरी मिलने के बाद एजेंसी ने काम शुरू किया। जिसमें स्थल-डिजाइन-प्लान-नक्शा-अनुमानित लागत आदि बनाई गई।

कुछ तटीय गांवों के स्वामित्व वाली भूमि समुद्र द्वारा नष्ट कर दी गई है। उन गांवों के ब्लॉक नंबर नदी में डूबे हुए हैं। वर्तमान में उस स्थान पर एक नदी बहती है। जलमग्न भूमि का अधिग्रहण किया गया।

संरचना के ऊपर और नीचे तटबंध के संरक्षण कार्य के लिए नदी तटबंध का भूवैज्ञानिक और सर्वेक्षण कार्य पहले किया गया था। बोधली-अलुरा गांव स्थल पर प्रस्तावित टाइडल रेगुलेटर के निर्माण के लिए संरचना के अपस्ट्रीम में 12 कि.मी. नदी बेसिन में अब तक सर्वे का काम पूरा हो चुका था।

C.R.Z। मैपिंग और ‘ईआईए रिपोर्ट’ की गई। लेकिन स्थान परिवर्तन के कारण बदलाव करना पड़ा।

पूर्णा टाइडल रेगुलेटर परियोजना में गेटेड स्ट्रक्चर का निर्माण किया जाएगा। वियर (डैम) (अनगेटेड वियर) की लंबाई 300 मीटर आंकी गई थी।

स्थानीय जनता की सदियों पुरानी भावना और मांग थी। यह बात राज्यपाल मंगूभाई ने एक साल पहले कही थी।

इस बजट में 500 करोड़ रुपये की लागत से चेक डैम, वीयर बनाने और बारिश के पानी को एकत्र करने की योजना बनाई गई है.

20 साल से मांग
मोदी के सार्वजनिक वादे के बाद पिछले 20 सालों से पूर्णा नदी पर टाइडल डैम की मांग की जा रही है. हालाँकि नवसारी पूर्णा नदी के तट पर स्थित है, नवसारी शहर और आसपास के गाँवों को पीने के पानी के लिए अन्य स्रोतों पर निर्भर रहना पड़ता था। लिहाजा पूर्णा नदी पर ज्वारीय बांध बनाने की मांग नवसारी के शहरवासी और गांव वर्षों से करते आ रहे हैं. लेकिन राजनीतिक इच्छाशक्ति के अभाव में 20 साल तक टाइडल डैम का काम ठप रहा।

आदिवासी विकास मंत्री नरेश पटेल ने वाघरेच में टाइडल रेगुलेटर डैम बनाकर क्षेत्र की जनता की मांग को पूरा किया है.
बीजेपी अध्यक्ष एमपी सीआर पाटिल ने कहा कि वाघरेचना डैम के लगातार प्रयास से यह योजना बनी है.

एक साल पहले स्वीकृत
एक साल पहले विरावल और कस्बा गांव के पास टाइडल डैम बनाने की अनुमति मिली थी। पूर्णा नदी पर 3 साल में बांध बनकर तैयार होगा। पहले 1500 हेक्टेयर जमीन को सिंचाई का पानी मिलता था।

स्थान परिवर्तन
पहले अरब सागर से 10 किलोमीटर दूर पूर्णा नदी में अलौरा और बोदली के बीच बांध बनाने की तैयारी जिला जल निकासी विभाग द्वारा की गई थी.

अगर अलौरा और बोदाली के बीच बांध बनाया जाता है तो कई गांव डूब जाएंगे और भूमि अधिग्रहण अधिक करना होगा।

गांव के लोगों ने इसका विरोध किया। उनके विरोध के कारण ज्वारीय बांध का सर्वे होने के बाद भी बांध का काम बाधित रहा। दस साल पहले विरावल और कस्बा के बीच टाइटल डैम बनाने की नए सिरे से मांग उठी थी। जिसका सर्वे भी किया गया और डैम के लिए जगह तय की गई।

अमदपुर और आमरी के बीच बांध बनाने के लिए भी सर्वे हुआ, लेकिन अंत में वीरावल और कस्बा के बीच पूर्णा नदी पर टाइडल डैम बनाने की मांग को राज्य सरकार ने स्वीकार कर लिया 2022 के बजट में रु। 345 करोड़ का प्रावधान भी किया गया था।

हालांकि, बांध का तकनीकी काम ठप हो गया था। फिर अचानक विरावल और कस्बा गांव के पास 150 करोड़ रुपये की लागत से टाइडल डैम बनाने की जगह को मंजूरी दे दी.

एक अन्य परियोजना – वाघरेच
बिलिमोरा के पास कावेरी नदी पर निर्माणाधीन ‘वाघरेच टाइडल रेगुलेटर प्रोजेक्ट’ एक साल पहले पूरा होने वाला है। गुजरात के हर जिले में 75 अमृत सरोवर बनाए जाने हैं।
नवसारी के गणदेवी में बिलिमोरा के पास वाघरेच में कावेरी नदी पर 250 करोड़ रुपये की लागत से ‘ज्वारीय नियामक बांध परियोजना’ 15 अप्रैल 2022 को शुरू की गई थी। जिसमें
बिलिमोरा और आसपास के 10 गांवों में 3500 एकड़ जमीन सिंचित होगी। जिसे 15 अप्रैल 2023 तक पूरा किया जाना था। एक साल तक सरकार उस डैम का काम पूरा नहीं कर पाई।

कावेरी नदी में 13 किमी और खरेरा नदी में 5 किमी। लंबाई में 100 मिलियन क्यूबिक फीट ताजा पानी संग्रहित किया जाएगा। जिसमें पुरानी खरेरा नदी को पुनर्जीवित किया जाएगा।

सरकार का दावा है कि राज्य में जल संचयन, सिंचाई और जल संचयन पहलुओं जैसे चेक बांधों की श्रृंखला, बोरीबंद, सुजलाम-सुफलाम और अन्य बहुउद्देश्यीय योजनाएं, नहर और पाइपलाइन नेटवर्क, सौनी योजना, ज्वारीय परियोजनाओं ने भूजल स्तर को ऊपर उठाया है। राज्य में। किसानों के खेतों में पानी पहुंच गया है। आत्मनिर्भर गुजरात से हम आत्मनिर्भर भारत का एहसास करेंगे।

समुद्र का ज्वारीय जल नदी में प्रवेश करना बंद कर देगा। इससे सतही और भूमिगत जल की लवणता और खेती के लिए उपयुक्त उपजाऊ भूमि के नुकसान को रोका जा सकेगा। वाघरीच रेगुलेटर प्रोजेक्ट जल संसाधनों की गारंटी देने वाली योजना होगी।

भविष्य में पानी की कमी नहीं होगी। मौजूदा तटबंध का सुदृढ़ीकरण, नए तटबंध का निर्माण और कंक्रीट रिटेनिंग वॉल का निर्माण।
कावेरी नदी पर 500 मीटर लंबी ढेर नींव के साथ एक वीयर का निर्माण किया जा रहा है।
बिलिमोरा के नदी किनारे के गांवों और आसपास के गांवों को बाढ़ से बचाने के लिए 8 हजार 381 मीटर लंबे तटबंध को मजबूत किया गया है. नए तटबंध निर्माण और कंक्रीट रिटेनिंग वॉल का निर्माण किया गया है।
बिलिमोरा शहर के साथ-साथ आसपास के तटीय गांवों में, समुद्री ज्वार से खारा पानी नदी में प्रवेश करता है जिससे नदी और आसपास के बोरों/कुओं में भूजल का लवणीकरण होता है। इससे क्षेत्र के लोगों की वर्षों पुरानी मांग पूरी हुई है।

दक्षिण गुजरात की नदियाँ
नर्मदा, तापी, पार, पूर्णा, अंबिका, औरंग, करजन, कावेरी, कीम, कोलक, खरेरा, गिराता, पीड़मन, गंगादेव-चांदनी, मिंधोला, रंगावली, वाल्मीकि, वेंगानिया।

खरेरा नदी
12 साल पहले आई बाढ़ में खरेरा नदी पर बना पुल ओवरफ्लो हो गया था।
पुरानी खरेरा नदी को पुनर्जीवित किया जाएगा। खरेरा महाराष्ट्र और वंसदा तालुक की पहाड़ियों से निकलती है। नदी अम्बिका नदी की एक सहायक नदी बेलीमोरा के पास अंबिका नदी में मिलती है। डांग जिले में सापूतारा पहाड़ियों से निकलकर, अम्बिका वघई और चिखली के उत्तर में बहती है और गनदेवी के पास खंभात की खाड़ी में मिलती है। इस नदी की लंबाई लगभग 64.36 किमी है। जितना इस नदी से दक्षिण गुजरात के धान और गन्ने के साथ-साथ बागवानी क्षेत्रों की सिंचाई होती है। इस नदी द्वारा निर्मित जलोढ़ मैदान कृषि के लिए उत्कृष्ट हैं। गन्देवी के आसपास का क्षेत्र इस नदी के कारण गन्ने की खेती के लिए प्रसिद्ध है।

खरेरा नदी सियादा और प्रधानपदाना के बीच से गुजरती है। नदी पर पुल नहीं होने के कारण लोगों को 1700 की आबादी वाले सियाडा गांव में आने के लिए 8 से 9 किमी का चक्कर लगाना पड़ता है. पशुपालन व्यवसाय। नदी को चेक बांध से पैदल पार किया जा सकता है, लेकिन मानसून के दौरान, चेक बांध जलमग्न हो जाता है, जिससे लोग गांव के संपर्क से बाहर हो जाते हैं।[:]