[:gj]પૂર્વ CM સુરેશ મહેતાએ ભાજપ છોડીને મોદી સામે જંગ કર્યો [:en]Former CM Suresh Mehta quits BJP, fought against Modi[:hn]पूर्व सीएम सुरेश मेहता ने छोड़ी बीजेपी, लड़े मोदी के खिलाफ[:]

[:gj]Former CM Suresh Mehta quits BJP, fought against Modi

पूर्व सीएम सुरेश मेहता ने छोड़ी बीजेपी, लड़े मोदी के खिलाफ

પૂર્વ CM સુરેશ મહેતાએ ભાજપ છોડીને મોદી સામે જંગ કર્યો

દર્શન દેસાઈ
31 ઓગસ્ટ 2022
ભાજપને 1990માં જનતાદળ સાથે મિશ્ર સરકાર બની હતી. 1990માં ચીમનભાઈ પટેલના જનતા દળ (ગુજરાત) સાથે ભાગીદારીમાં ભાજપને સત્તા મળી હતી. 1995માં સત્તા મળી તે ભાજપ માટે સીમાચિહ્ન હતું.

1995માં પૂર્ણ બહુમતિ વાળી ભાજપની સરકાર બની હતી. ગુજરાતમાં પ્રથમ વખત ભાજપને પોતાના જોર પર બહુમતી મળી અને 182માંથી 121 બેઠકો મળી. કેશુભાઈ પટેલ મુખ્ય મંત્રી બન્યા, પરંતુ તેમને છ મહિનામાં જ શંકરસિંહ વાઘેલા દ્વારા ઉથલાવી નખાયા અને તેમની જગ્યાએ સર્વસ્વીકૃત નેતા તરીકે સુરેશ મહેતાની પસંદગી થઈ હતી. સમાધાનના ભાગરૂપે જ બંને જૂથોને સ્વીકાર્ય બને તેવા નેતા તરીકે સુરેશ મહેતાને ગાદી સોંપવામાં આવી હતી.

ત્યારે 6 મહિનામાં જ શંકરસિંહ વાઘેલાના બળવા પછી પક્ષમાં તડ પડતાં અટકાવવા માટે ભાજપના વરિષ્ઠ નેતા અટલ બિહારી વાજપેયી ગુજરાત દોડી આવ્યા હતા.

છ મહિનામાં જ કેશુભાઈની સરકાર ઉથલાવી નાખી અને તેમની જગ્યાએ સર્વસ્વીકૃત નેતા તરીકે સુરેશ મહેતાની પસંદગી થઈ હતી. જેમને સંજોગોવશાત્ ગુજરાતના મુખ્ય મંત્રી બનવા મળી ગયું હતું. એક વર્ષ માંડ તેઓ પૂરું કરી શક્યા.

ઑક્ટોબર 2001માં કેવી રીતે કોઈ વાંક વિના કેશુભાઈ પટેલને હોદ્દા પરથી દૂર કરાયા અને તેમની જગ્યાએ મોદીને ગોઠવી દેવાયા હતા તેની વિગતો સુરેશ મહેતાએ પક્ષ છોડતી વખતે પત્રકારોને આપી હતી. તે વખતે ભાજપના 117 ધારાસભ્યો હતા. અડવાણીએ કેશુભાઈને હઠાવીને તેમની જગ્યાએ મોદીને મૂકવાનું નક્કી કર્યું ત્યારે તેમાંથી એકેય ધારાસભ્યને પૂછવામાં આવ્યું નહોતું. આવી રીતને કારણે અમને બહુ લાગી આવ્યું હતું, પણ પક્ષના વ્યાપક હિતને ધ્યાનમાં રાખીને સુરેશ મહેતા અને સૌ ચૂપ રહ્યા હતા.

શંકરસિંહ વાઘેલાએ ભાજપની પોતાની સરકાર ઉથલાવી ત્યારે સુરેશ મહેતાને મુખ્ય મંત્રી બનાવાયા હતા. તેઓ ગુજરાતના જનસંઘના કેટલાક શરૂઆતના સભ્યો પૈકી એક હતા. આવા કલુષિત વાતાવરણમાં મહેતા મુખ્ય મંત્રી બનવા તૈયાર નહોતા. તેમને ખ્યાલ હતો કે જૂથો વચ્ચેની અને પક્ષની આંતરિક ખેંચતાણમાં તેઓ સ્વતંત્ર રીતે કામ કરી શકીશે નહીં. આંતરિક ખટપટનું ગંદું રાજકારણ મને ક્યારેય ફાવ્યું નથી.

નરેન્દ્ર મોદી જૂથ અને કેશુભાઈ પટેલ પણ કોઈ પણ સંજોગોમાં શંકરસિંહ વાઘેલાને મુખ્ય મંત્રી તરીકે સ્વીકારવા માટે તૈયાર નહોતા.

સુરેશ મહેતાનો સ્વભાવ સૌમ્ય રહ્યો હતો અને તેઓ સિદ્ધાંતોમાં બાંધછોડ કરતાં નહોતા. કદાચ તેના કારણે જ શંકરસિંહ વાઘેલા અને નરેન્દ્ર મોદીની છાવણી સામસામે ગોઠવાઈ ગઈ હતી. ત્યારે પણ સુરેશ મહેતા તટસ્થ વ્યક્તિ તરીકે ટકી ગયા હતા.

ગુજરાતના પૂર્વ મુખ્ય મંત્રી સુરેશ મહેતા પોતાના વિષયના ઊંડા અભ્યાસ અને મુદ્દાને રજૂ કરવાની છટાને લઈને જાણીતા હતા.

મહેતાને ઉથલાવીને શંકરસિંહ વાઘેલાએ ફરીથી બળવો કર્યો અને પોતાની અલગ રાષ્ટ્રીય જનતા પાર્ટીની રચના કરી. કૉંગ્રેસે તેમને બહારથી ટેકો આપ્યો અને તે રીતે વાઘેલા મુખ્ય મંત્રી બન્યા.

મૂળ કચ્છના માંડવીના સુરેશ મહેતાને અટલ બિહારી બાજપેઈએ કહ્યું કે અત્યારે પક્ષ પર મોટું સંકટ આવ્યું છે ત્યારે તમારે જવાબદારી સ્વીકારવી જોઈએ. મહેતા અવઢવમાં હતા ત્યારે બાજપેઈએ તેમને કહ્યું કે, રણછોડ મત બનીએ, ઇસ કો લેલો. તેથી આખરે હું તૈયાર થઈ ગયો, હજી તેમનું મન માનતું નહોતું. અટલજી માટે બહુ માન ધરાવતા હતા. તેમણે કહ્યું હતું એટલે મારે તેનું પાલન કરવું પડે તેમ હતું.

21 ઑક્ટોબર 1995ના રોજ તેઓ મુખ્ય મંત્રી બન્યા, પણ સપ્ટેમ્બર 1996માં તેમની સત્તા જતી રહી હતી. વાઘેલાએ ફરીથી બળવો કર્યો એટલે હવે વિધાનસભામાં ભારે ધમાલ પછી ગુજરાતમાં રાષ્ટ્રપતિશાસન લાગુ કરી દેવાયું હતું.

વાઘેલાએ રાજપની સ્થાપના કરી અને કૉંગ્રેસનું સમર્થન મળ્યું તે પછી નવી સરકારની રચના કરવામાં આવી હતી. જોકે તે સરકાર પણ લાંબી ચાલી નહોતી અને 1998માં ગુજરાતમાં ફરીથી ચૂંટણી આવી પડી હતી.

1998માં ભાજપને ફરી બહુમતી મળી અને ફરી કેશુભાઈ પટેલ મુખ્ય મંત્રી બન્યા. તેમની સરકારમાં અગાઉની જેમ જ સુરેશ મહેતાને ઉદ્યોગમંત્રી તરીકે ચાલુ રખાયા હતા.

કાયદાની ડિગ્રી ધરાવતા સુરેશ મહેતા બંધારણીય બાબતોના નિષ્ણાત રહ્યા છે અને ગૃહમાં ગમે તેવા અઘરા મુદ્દા પર વિપક્ષ ઘેરે ત્યારે તેને ખાળી શકતા હતા.

જુદા જુદા મુદ્દાઓ પર વિપક્ષ વિધાનગૃહમાં સરકારને ઘેરવા પ્રયત્ન કરે ત્યારે સુરેશ મહેતા પોતાની આવડતને કારણે કાર્યવાહીને સંભાળી લેતા હતા. એક અભ્યાસુ મંત્રી તરીકે સુરેશ મહેતા હંમેશાં પોતાના વિષયની માહિતી સાથે સજ્જ રહેતા.

આંકડા અને કાનૂની જોગવાઈઓ તેમને આંગળીને વેઢે હોય. પત્રકારો સામે પણ હંમેશા તેઓ જવાબો આપવા માટે સજ્જ રહેતા. ભલે એકાદ વર્ષ માટે જ તેઓ મુખ્ય મંત્રીપદે રહ્યા હતા, પણ આ અનુભવના કારણે તેમને સમગ્ર રીતે સરકારનાં કામકાજની અને અન્ય મંત્રાલયોની જાણકારી પણ મળી હતી.

તેઓ નાનપણથી જ જાહેરજીવનમાં આવી ગયા હતા. 12 વર્ષના હતા ત્યારે 1947માં ભારતને આઝાદી મળી હતી. સુરેશ મહેતા સ્વતંત્ર પક્ષમાં જોડાયા હતા. રાજકારણમાં પગ મૂક્યો હતો. કૉંગ્રેસથી અલગ થઈને રાજગોપાલાચારીએ સ્વતંત્ર પક્ષની સ્થાપના કરી હતી.

આ પક્ષ જોકે માત્ર 1959 સુધી જ ચાલ્યો હતો. દરમિયાન 1957ની લોકસભાની ચૂંટણી આવી ત્યારે કાર્યકર્તા તરીકે સુરેશ મહેતા જનસંઘમાં જોડાઈ ગયા હતા.

જનસંઘમાં તેઓ સત્તાવાર રીતે 1964માં કચ્છ એકમમાં જોડાયા હતા. તે વખતે જનસંઘમાં માત્ર 150 સભ્યો હતા. આગળ જતાં જનસંઘમાંથી જ ભારતીય જનતા પક્ષનો જન્મ થયો હતો.

સુરેશ મહેતા ક્યારેય આરએસએસની બહુ નિકટ નહોતા. તેમની વિચારસરણી હંમેશાં વ્યાપક બિનસાંપ્રદાયિક રાષ્ટ્રવાદની રહી હતી. તેમને ધર્મનાં વાડાં નહોતાં.

સુરેશ મહેતાએ પ્રથમવાર 1971માં વિધાનસભાની ચૂંટણી લડી. તે પછી 1974માં ધારાસભ્યના અવસાનને કારણે ખાલી પડેલી બેઠક પર પેટાચૂંટણીમાં પણ લડ્યા. બંને વાર તેઓ હારી ગયા હતા. તે પછી 1975માં પ્રથમવાર માંડવી બેઠક પરથી તેઓ જીત્યા. 1980માં તેઓ ચૂંટણી લડ્યા નહોતા, પરંતુ તે પછી 1995થી ફરી તેઓ માંડવીથી સતત જીતતા રહ્યા અને પાંચ વાર ધારાસભ્ય બન્યા હતા.

કેશુભાઈ 1998માં ફરી મુખ્ય મંત્રી બન્યા પણ તેઓ પ

ાંચ વર્ષ પૂરા કરી શક્યા નહીં. ફરી એકવાર તેમને હઠાવી દેવાયા અને નરેન્દ્ર મોદીને તેમની જગ્યાએ મૂકવામાં આવ્યા.

તે વખતે સિદ્ધાંતોને આગળ ધરીને સુરેશ મહેતાએ મોવડીમંડળને જણાવેલું કે તેમના માટે નરેન્દ્ર મોદી જેવા જુનિયર નેતાના હાથ નીચે કામ કરવું મુશ્કેલ છે. જોકે ફરી એક વાર તેમણે મોવડીમંડળના આગ્રહ આગળ ઝૂકવું પડ્યું અને વાજપેયીએ આગ્રહ કર્યો તેથી તેઓ ઉદ્યોગમંત્રી તરીકે કામ કરતાં રહ્યા.

ડિસેમ્બર 2002ની વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં સુરેશ મહેતા હારી ગયા. હવે ભાજપમાં માત્ર એક જ માણસ નરેન્દ્ર મોદીની મરજી પ્રમાણે જ કામ થાય છે. તેનો વિરોધ કરીને ભાજપ છોડી દેવાનો નિર્ણય કર્યો હતો.

મુખ્ય મંત્રી પદ પર રહ્યા બાદ જ્યારે તેમને લાગ્યું કે પક્ષમાં લોકશાહી ખતમ થઈ ગઈ છે તો તેમણે અંતે પક્ષમાંથી રાજીનામું આપ્યું હતું. નરેન્દ્ર મોદીના ગુજરાત ભાજપ પર કથિત એકહથ્થુ શાસનનો અંત આણવા માટે તેમણે ભાજપ વિરુદ્ધ પ્રચાર કરવો પડ્યો હતો.

2007માં તેમણે ભાજપ છોડવાની જાહેરાત કરી ત્યારે પત્રકારપરિષદમાં જણાવ્યું હતું કે, જે મકાનને મેં ચણીને એક મહેલ જેવું બનાવ્યું હતું તે ભાજપ હવે હું છોડી રહ્યો છું, કેમ કે ત્યાં હવે રહી શકાય તેમ નથી. એક જ માણસની મુનસફી પર આખો પક્ષ ચાલી રહ્યો છે ત્યારે મેં નિર્ણય કર્યો છે કે મારા માટે પક્ષ છોડી દેવો એ જ બેસ્ટ છે.

સુરેશ મહેતાએ પોતાના જીવનના 50 વર્ષ જે પક્ષને મજબૂત કરવામાં ખર્ચી નાખ્યા તેને છોડવો પડ્યો.

નરેન્દ્ર મોદીને ફરીથી સત્તામાં આવતા રોકવા માટે 2007ની ચૂંટણીમાં તેમણે પક્ષ વિરુદ્ધ પ્રચારમાં પણ જોડાવું પડ્યું. તે વખતે તેમણે નરેન્દ્ર મોદી અને તેમના ગુરુ મનાતા એલ. કે. અડવાણી પર આક્ષેપો મૂકતાં જણાવ્યું હતું કે આ નેતાઓએ પક્ષમાં આંતરિક લોકશાહીને ખતમ કરી નાખી છે.

[:en]Former CM Suresh Mehta quits BJP, fought against Modi

Darshan Desai
31 August 2022
The BJP formed a coalition government with the Janata Dal in 1990. The BJP came to power in 1990 in partnership with Chimanbhai Patel’s Janata Dal (Gujarat). Coming to power in 1995 was a milestone for the BJP.

In 1995, the BJP government was formed with an absolute majority. For the first time in Gujarat, BJP got majority on its own and got 121 seats out of 182. Keshubhai Patel became the Chief Minister, but within six months Shankarsinh Vaghela ousted him and Suresh Mehta was made the leader in his place. As part of the agreement, Suresh Mehta was installed as the acceptable leader for both the factions.

Then within 6 months after the rebellion of Shankarsinh Vaghela, senior BJP leader Atal Bihari Vajpayee reached Gujarat to stop the split in the party.

Within six months Keshubhai’s government was overthrown and Suresh Mehta was elected in his place as the universally accepted leader. Who became the Chief Minister of Gujarat. He could barely complete a year.

While leaving the party, Suresh Mehta told how Keshubhai Patel was removed from the post without any fault in October 2001 and Modi was installed in his place. At that time BJP had 117 MLAs. When Advani decided to remove Keshubhai and bring in Modi in his place, not a single MLA was asked. Such a method caused us a lot of trouble, but keeping in mind the larger interest of the party, Suresh Mehta and everyone remained silent.

Suresh Mehta was made the chief minister when Shankarsinh Vaghela overthrew his own BJP government. He was one of the few early members of the Jana Sangh in Gujarat. Mehta was not ready to become the Chief Minister in such a polluted environment. He realized that he would not be able to operate freely amid intra-group and intra-party tensions. The dirty politics of internal conspiracy never attracted me.

The Narendra Modi group and Keshubhai Patel were also not ready to accept Shankersinh Vaghela as the Chief Minister under any circumstances.

Suresh Mehta had a gentle nature and did not compromise on principles. Perhaps this is the reason why the camps of Shankarsinh Vaghela and Narendra Modi were face to face. Still, Suresh Mehta remained a neutral figure.

Suresh Mehta, the former Chief Minister of Gujarat was known for his in-depth study of the subject and style of presenting the issue.

After overthrowing Mehta, Shankarsinh Vaghela again revolted and formed his own separate Rashtriya Janata Party. Congress supported him from outside and thus Vaghela became the chief minister.

Atal Bihari Vajpayee told Suresh Mehta of Mandvi, a native of Kutch that now the party is facing a big crisis, you should accept the responsibility. When Mehta was in limbo, Bajpai told him, ‘Ranchod mat bani, ko lelo hai’. So finally I was ready, still not convinced. He had great respect for Atalji. He said so I had to follow him.

He became Chief Minister on 21 October 1995, but lost power in September 1996. Vaghela rebelled again, so now President’s rule was imposed in Gujarat after heavy uproar in the assembly.

A new government was formed after Vaghela installed the Rajp and got the support of the Congress. However, that government also did not last long and in 1998, elections were held again in Gujarat.

In 1998, BJP won a majority and Keshubhai Patel again became the Chief Minister. In his government, Suresh Mehta remained the Industries Minister as before.

Suresh Mehta, who holds a law degree, has been an expert on constitutional matters and can corner the opposition on any difficult issue in the House.

When the opposition tried to corner the government in the legislature on various issues, Suresh Mehta used to handle the proceedings due to his skill. As a studious minister, Suresh Mehta was always well equipped with the knowledge of his subject.

Statistics and legal provisions are at their fingertips. He was always ready to answer even in front of journalists. Even though he was chief minister for only one year, this experience gave him the knowledge of the working of the government and other ministries as a whole.

He got into public life from an early age. India got independence in 1947 when he was 12 years old. Suresh Mehta joined the independent party. Entered politics. Rajagopalachari broke away from the Congress and founded an independent party.

However, this party lasted only till 1959. Meanwhile, when the 1957 Lok Sabha elections came, Suresh Mehta joined the Jana Sangh as a worker.

In 1964 he officially joined the Kutch unit of the Jana Sangh. At that time the Jana Sangh had only 150 members. Later the Bharatiya Janata Party was born from the Jana Sangh.

Suresh Mehta was never very close to the RSS. His thinking has always been of broad secular nationalism. He had no religion.

Suresh Mehta contested the assembly elections for the first time in 1971. After this, he also contested a by-election in 1974 on the seat that fell vacant due to the death of an MLA. Lost both times. After that he won from Mandvi seat for the first time in 1975. He did not contest elections in 1980, but from 1995 onwards he again won from Mandvi consecutively and became MLA five times.

Keshubhai again became the Chief Minister in 1998 but he did not complete five years, don’t come. Once again they were thrown out and their

Narendra Modi took the place.

Bringing forth the principles at that time, Suresh Mehta told Movdi Mandal that it was difficult for him to work under a junior leader like Narendra Modi. However, once again he had to succumb to the demands of Movdi Mandal and Vajpayee insisted that he continue to serve as the Minister of Industries.

Suresh Mehta lost the December 2002 assembly election. Now only one person in BJP works according to the wishes of Narendra Modi. BJP decided to go against it.

After his stint as Chief Minister, he eventually resigned from the party when he felt that the party had lost its democracy. He had to campaign against the BJP to end the alleged autocracy of Narendra Modi over Gujarat BJP.

In 2007, when he announced his exit from the BJP, he said at a press conference, “I am leaving the house that I built as a palace for the BJP, as it is no longer viable.” When the whole party is running at the behest of one man, I have decided that it is better for me to leave the party.

Suresh Mehta had to leave the party he had spent 50 years of his life in.

He also had to campaign against the party in the 2007 elections to prevent Narendra Modi from coming back to power. At that time he met Narendra Modi and his mentor Manata L. K. Accusing Advani, he said that these leaders have destroyed internal democracy in the party.

[:hn]Former CM Suresh Mehta quits BJP, fought against Modi

पूर्व सीएम सुरेश मेहता ने छोड़ी बीजेपी, लड़े मोदी के खिलाफ

दर्शन देसाई
31 अगस्त 2022
भाजपा ने 1990 में जनता दल के साथ मिली-जुली सरकार बनाई। भाजपा 1990 में चिमनभाई पटेल की जनता दल (गुजरात) के साथ साझेदारी में सत्ता में आई। 1995 में सत्ता में आना भाजपा के लिए एक मील का पत्थर था।

1995 में पूर्ण बहुमत के साथ भाजपा की सरकार बनी। गुजरात में पहली बार बीजेपी को अपने दम पर बहुमत मिला और 182 में से 121 सीटें मिलीं. केशुभाई पटेल मुख्यमंत्री बने, लेकिन छह महीने के भीतर शंकरसिंह वाघेला ने उन्हें बाहर कर दिया और उनकी जगह सुरेश मेहता को नेता बना दिया गया। समझौते के हिस्से के रूप में, सुरेश मेहता को दोनों गुटों के लिए स्वीकार्य नेता के रूप में स्थापित किया गया था।

फिर 6 महीने के भीतर ही शंकरसिंह वाघेला के विद्रोह के बाद पार्टी में फूट को रोकने के लिए भाजपा के वरिष्ठ नेता अटल बिहारी वाजपेयी गुजरात पहुंचे।

छह महीने के भीतर केशुभाई की सरकार को उखाड़ फेंका गया और सुरेश मेहता को उनके स्थान पर सार्वभौमिक रूप से स्वीकृत नेता के रूप में चुना गया। जो गुजरात के मुख्यमंत्री बने। वह मुश्किल से एक साल पूरा कर सका।

पार्टी छोड़ते समय सुरेश मेहता ने बताया कि कैसे अक्टूबर 2001 में केशुभाई पटेल को बिना किसी गलती के पद से हटा दिया गया और उनके स्थान पर मोदी को स्थापित कर दिया गया। उस वक्त बीजेपी के पास 117 विधायक थे. जब आडवाणी ने केशुभाई को हटाने और उनकी जगह मोदी को लाने का फैसला किया, तो एक भी विधायक से नहीं पूछा गया। इस तरह के तरीके से हमें काफी परेशानी हुई, लेकिन पार्टी के व्यापक हित को ध्यान में रखते हुए सुरेश मेहता और सभी चुप रहे.

सुरेश मेहता को मुख्यमंत्री बनाया गया था जब शंकरसिंह वाघेला ने अपनी ही भाजपा सरकार को उखाड़ फेंका था। वह गुजरात में जनसंघ के कुछ शुरुआती सदस्यों में से एक थे। इतने प्रदूषित माहौल में मेहता मुख्यमंत्री बनने को तैयार नहीं थे। उन्होंने महसूस किया कि वह अंतर-समूह और अंतर-पार्टी तनाव के बीच स्वतंत्र रूप से काम नहीं कर पाएंगे। आंतरिक साजिश की गंदी राजनीति ने मुझे कभी आकर्षित नहीं किया।

नरेंद्र मोदी समूह और केशुभाई पटेल भी शंकरसिंह वाघेला को किसी भी हाल में मुख्यमंत्री के रूप में स्वीकार करने को तैयार नहीं थे।

सुरेश मेहता का स्वभाव सौम्य रहा और उन्होंने सिद्धांतों से समझौता नहीं किया। शायद इसी वजह से शंकरसिंह वाघेला और नरेंद्र मोदी के खेमे आमने-सामने थे। फिर भी, सुरेश मेहता एक तटस्थ व्यक्ति बने रहे।

गुजरात के पूर्व मुख्यमंत्री सुरेश मेहता अपने विषय के गहन अध्ययन और मुद्दे को प्रस्तुत करने की शैली के लिए जाने जाते थे।

मेहता को उखाड़ फेंकने के बाद, शंकरसिंह वाघेला ने फिर से विद्रोह किया और अपनी अलग राष्ट्रीय जनता पार्टी बनाई। कांग्रेस ने उन्हें बाहर से समर्थन दिया और इस तरह वाघेला मुख्यमंत्री बने।

अटल बिहारी वाजपेयी ने कच्छ के मूल निवासी मांडवी के सुरेश मेहता से कहा कि अब पार्टी एक बड़े संकट का सामना कर रही है, आपको जिम्मेदारी स्वीकार करनी चाहिए. जब मेहता अधर में थे, बाजपेयी ने उनसे कहा, रणछोड़ मत बनी, को लेलो है। तो अंत में मैं तैयार था, फिर भी आश्वस्त नहीं हुआ। अटलजी के लिए उनके मन में बहुत सम्मान था। उसने कहा तो मुझे उसका पीछा करना पड़ा।

वह 21 अक्टूबर 1995 को मुख्यमंत्री बने, लेकिन सितंबर 1996 में सत्ता खो दी। वाघेला ने फिर बगावत कर दी, इसलिए अब विधानसभा में भारी हंगामे के बाद गुजरात में राष्ट्रपति शासन लागू कर दिया गया.

वाघेला द्वारा राजप की स्थापना और कांग्रेस का समर्थन मिलने के बाद एक नई सरकार बनी। हालांकि, वह सरकार भी ज्यादा दिन नहीं चली और 1998 में गुजरात में फिर से चुनाव हुए।

1998 में, भाजपा ने बहुमत हासिल किया और केशुभाई पटेल फिर से मुख्यमंत्री बने। उनकी सरकार में सुरेश मेहता पहले की तरह उद्योग मंत्री बने रहे।

कानून की डिग्री रखने वाले सुरेश मेहता संवैधानिक मामलों के विशेषज्ञ रहे हैं और सदन में किसी भी कठिन मुद्दे पर विपक्ष को घेर सकते हैं।

जब विपक्ष ने विभिन्न मुद्दों पर विधायिका में सरकार को घेरने की कोशिश की, तो सुरेश मेहता अपने कौशल के कारण कार्यवाही को संभालते थे। एक अध्ययनशील मंत्री के रूप में, सुरेश मेहता हमेशा अपने विषय के ज्ञान से सुसज्जित थे।

सांख्यिकी और कानूनी प्रावधान उनकी उंगलियों पर हैं। पत्रकारों के सामने भी वह जवाब देने के लिए हमेशा तैयार रहते थे। भले ही वे केवल एक वर्ष के लिए मुख्यमंत्री रहे, लेकिन इस अनुभव के कारण उन्हें समग्र रूप से सरकार और अन्य मंत्रालयों के कामकाज का ज्ञान प्राप्त हुआ।

वह कम उम्र से ही सार्वजनिक जीवन में आ गए। 1947 में भारत को आजादी तब मिली जब वह 12 साल के थे। सुरेश मेहता निर्दलीय पार्टी में शामिल हो गए। राजनीति में कदम रखा। राजगोपालाचारी ने कांग्रेस से नाता तोड़ लिया और एक स्वतंत्र पार्टी की स्थापना की।

हालांकि यह पार्टी 1959 तक ही चली। इस बीच जब 1957 का लोकसभा चुनाव आया तो सुरेश मेहता एक कार्यकर्ता के रूप में जनसंघ में शामिल हो गए।

1964 में वे आधिकारिक रूप से जनसंघ की कच्छ इकाई में शामिल हो गए। उस समय जनसंघ में केवल 150 सदस्य थे। बाद में जनसंघ से भारतीय जनता पार्टी का जन्म हुआ।

सुरेश मेहता कभी भी आरएसएस के बहुत करीब नहीं थे। उनकी सोच हमेशा व्यापक धर्मनिरपेक्ष राष्ट्रवाद की रही है। उनका कोई धर्म नहीं था।

सुरेश मेहता ने 1971 में पहली बार विधानसभा चुनाव लड़ा था। इसके बाद उन्होंने 1974 में एक विधायक की मृत्यु के कारण खाली हुई सीट पर उपचुनाव भी लड़ा। दोनों बार हार गए। उसके बाद वह 1975 में पहली बार मांडवी सीट से जीते। उन्होंने 1980 में चुनाव नहीं लड़ा, लेकिन 1995 के बाद से वे फिर से मांडवी से लगातार जीते और पांच बार विधायक बने।

1998 में केशुभाई फिर मुख्यमंत्री बने लेकिन उन्होंने पांच साल पूरे नहीं हुंए । एक बार फिर उन्हें बाहर कर दिया गया और उनकी जगह नरेंद्र मोदी ने ले ली।

उस समय सिद्धांतों को सामने लाते हुए सुरेश मेहता ने मोवडीमंडल को बताया कि नरेंद्र मोदी जैसे कनिष्ठ नेता के तहत काम करना उनके लिए मुश्किल था. हालांकि, एक बार फिर उन्हें मोवड़ी मंडल की मांगों के आगे झुकना पड़ा और वाजपेयी ने जोर देकर कहा कि वह उद्योग मंत्री के रूप में काम करते रहें।

सुरेश मेहता दिसंबर 2002 का विधानसभा चुनाव हार गए। अब बीजेपी में एक ही शख्स नरेंद्र मोदी की मर्जी के मुताबिक काम करता है. भाजपा ने इसके खिलाफ जाने का फैसला किया।

मुख्यमंत्री के रूप में अपने कार्यकाल के बाद, उन्होंने अंततः पार्टी से इस्तीफा दे दिया जब उन्हें लगा कि पार्टी में लोकतंत्र चला गया है। गुजरात बीजेपी पर नरेंद्र मोदी की कथित निरंकुशता को खत्म करने के लिए उन्हें बीजेपी के खिलाफ प्रचार करना पड़ा.

2007 में, जब उन्होंने बीजेपी से बाहर निकलने की घोषणा की, तो उन्होंने एक प्रेस कॉन्फ्रेंस में कहा, “मैं उस घर को छोड़ रहा हूं जिसे मैंने बीजेपी के लिए महल की तरह बनाया था, क्योंकि यह अब व्यवहार्य नहीं है।” जब पूरी पार्टी एक आदमी के इशारे पर चल रही है तो मैंने तय कर लिया है कि मेरे लिए पार्टी छोड़ना ही बेहतर है.

सुरेश मेहता को वह पार्टी छोड़नी पड़ी, जिसे उन्होंने अपने जीवन के 50 साल बिताए थे।

नरेंद्र मोदी को सत्ता में वापस आने से रोकने के लिए उन्हें 2007 के चुनावों में पार्टी के खिलाफ अभियान में भी शामिल होना पड़ा था। उस समय उनकी मुलाकात नरेंद्र मोदी और उनके गुरु मनाता एल. क। उन्होंने आडवाणी पर आरोप लगाते हुए कहा कि इन नेताओं ने पार्टी में आंतरिक लोकतंत्र को नष्ट कर दिया है.

[:]