મહારાષ્ટ્રના ખેડૂતોની પાસેથી ગુજરાતના ખેડૂતોએ દાડમની ખેતી શિખી અને પાછળ રાખી દીધા

30 એપ્રિલ 2021, ગાંધીનગર

દાડમની ખેતીમાં ભારત વિશ્વમાં પ્રથમ ક્રમે છે. ભારતમાં દાડમ ઉત્પાદક રાજ્યો મહારાષ્ટ્ર, કર્ણાટક, ગુજરાત, આંધ્રપ્રદેશ, મધ્ય પ્રદેશ, તામિલનાડુ અને રાજસ્થાન છે. ભારતમાં દાડમ ઉગાડતા રાજ્યોમાં મહારાષ્ટ્ર અગ્રણી રાજ્ય છે. આ રાજ્યમાં દાડમનું કુલ ક્ષેત્રફળ  90 હજાર હેક્ટર છે અને ઉત્પાદન 9.45 લાખ મેટ્રિક ટન છે અને ઉત્પાદકતા 10.5 મેટ્રિક ટન છે.

ભારતમાં દાડમના કુલ ક્ષેત્રમાં મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો ફાળો 78 ટકા અને દેશના કુલ ઉત્પાદનમાં 84 ટકા છે.

2004થી ગુજરાતના ખેડૂતો મહારાષ્ટ્રથી દાડમના છોડ લાવ્યા હતા. 16 વર્ષમાં ગુજરાતના ખેડૂતોએ મહારાષ્ટ્રને હેક્ટર દીઠ ઉત્પાદનમાં પાછળ રાખી દીધું છે.

ટીશ્યુ કલ્ચર પદ્ધતિ ગુજરાતમાં વિકસી છે. ગુજરાતમાં કચ્છ જિલ્લામાં સૌથી વધું દાડમના બગીચા છે. બનાસકાંઠાના ગેનાભાઈ હેક્ટર દીઠ 22 ટન દાડમ પેદા કરે છે. લાખણી તાલુકામાં 5 હજાર હેક્ટર વિસ્તારમાં દાડપના બગીચા છે.

43 હજાર હેક્ટરમાં દાડમના બગીચા છે. જેમાં 6.71 લાખ મેટ્રિક ટન દાડમ પેદા થાય છે. જે હેક્ટરે 15 ટન સરેરાશ થાય છે. જે મહારાષ્ટ્ર કરતાં પણ વધું છે. આમ ગુજરાતના ખેડૂતોએ મહારાષ્ટ્ર પાસેથી ખેતી શીખી હતી અને મહારાષ્ટ્રને જ ઉત્પાદકતામાં પછાડી દીધા છે.

2019-20
ગુજરાતમાં દાડમની ખેતી, વાવેતર હેક્ટર અને ઉત્પાદન મે.ટન
	ખેતીની	દાડમ	ઉત્પાદન
જિલ્લો	કૂલ જમીન	વાવેતર હે	મે.ટન
સુરત	251300	5	31
નર્મદા	113000	28	160
ભરૂચ	314900	145	1218
ડાંગ	56500	15	108
નવસારી	106800	2	23
વલસાડ	164300	0	0
તાપી	149100	35	394
દક્ષિણ ગુ.	1663700	230	1934
અમદાવાદ	487400	293	4043
અણંદ	183800	18	180
ખેડા	283500	101	1151
પંચમહાલ	176200	76	866
દાહોદ	223600	34	357
વડોદરા	304700	95	1361
મહિસાગર	122400	45	570
છોટાઉદેપુર	206600	250	2625
મધ્ય ગુ.	1988200	912	11155
બનાસકાંઠા	691600	14300	236665
પાટણ	360400	684	8051
મહેસાણા	348100	1106	17486
સાબરકાંઠા	271600	585	9483
ગાંધીનગર	160200	153	1913
અરાવલી	202700	535	5719
ઉત્તર ગુજ.	2034600	17181	279315
કચ્છ	733500	17181	294335
સુરેન્દ્રનગર	621000	1225	12250
રાજકોટ	536300	445	5411
જામનગર	366200	756	9374
પોરબંદર	110900	9	104
જૂનાગઢ	358700	150	1538
અમરેલી	538200	122	7979
ભાવનગર	454700	572	7979
મોરબી	347000	3020	41827
બોટાદ	199700	233	2880
સોમનાથ	217000	70	688
દ્વારકા	229600	160	1926
સૌરાષ્ટ્ર	3979300	25332	378897
ગુજરાત કૂલ	9891500	43655	671301

 

આ પણ વાંચો 

4 કરોડ દાડમના વૃક્ષોના પ્રેરણાસ્ત્રોત ગેનાભાઈની ખેતી મુશ્કેલીમાં આવી પડી છે, છે કોઈ બચાવનાર

ગુજરાતના ખેડૂતને દાડમની ખેતી માટે લંડનમાં પુરસ્કાર

કચ્છમાં લાલ દાડમ મેળવવા મીનલર વોટરથી ખેતી ફળી

બનાસકાંઠા જિલ્લામાં દાડમની ખેતીનો પાયો નાખનાર ખેડૂતને ૭ એવોર્ડ મળ્યા