ગુજરાતની 5 ટકા આંગણવાડીમાં પીવાનું પાણી કે શોચાલય નથી

5% of Anganwadi Centers in Gujarat Lack Drinking Water and Toilets गुजरात की 5 प्रतिशत आंगनवाड़ियों में नहीं है पीने का पानी और शौचालय

અમદાવાદ, 7 એપ્રિલ 2025
પ્રાથમિક શિક્ષણ અગાઉ બાળકોનું ઘડતર થાય તેના માટે આંગણવાડી હોય છે. પરંતુ, શિક્ષાની પ્રથમ સીડીમાં જ પ્રાથમિક સુવિધાનો અભાવ છે. ગુજરાતમાં કુલ 53050 આંગણવાડી કેન્દ્રમાંથી 719માં પીવાના પાણીની વ્યવસ્થા નથી. તેમજ 1711 આંગણવાડીમાં શૌચાલયની સુવિધા નથી.
નાનાબાળકોને પોષણયુક્ત આહાર મળી રહે તે માટે કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા પુરસ્કૃત સંકલિત બાળવિકાસ યોજના આંગણવાડીના મહિલા કાર્યકરો દ્વારા ચલાવવામાં આવે છે. બાળકો માટેની યોજના ડામાડોળ થઈ છે.
કારણ
કેન્દ્રની ભાજપની મોદી સરકારે 90 ટકાની રકમ ઘટાડીને 60 ટકા કરી દીધી હતી.

આંગણવાડી બહેનો પોતાના પગારમાંથી ખર્ચ કરીને બાળકોને નાસ્તો આપતી રહી છે.
બિલો આઠ મહિનાથી ચુકવાયા ન હતા.
કામદારોને દૈનિક વેતન રૂા. 476 છે. પરંતુ આંગણવાડીની બહેનોને લઘુતમ વેતન પણ મળતુ નથી.

સુપરવાઈઝરની અનેક જગ્યાઓ ખાલી છે. અદાલતના આદેશ પછી પણ ગ્રેજયુઈટીની રકમ મળી નથી. સરકારી મોબાઈલ ફોન જૂના થઈ ગયા છે.

ગુજરાતમાં આવેલા આંગણવાડી કેન્દ્રમાંથી 4844માં પાણી માટે પાઇપનું જોડાણ, 4021માં કાર્યરત હોય તેવા રસોડા, 438માં કાયમી વીજ જોડાણ જ નથી.

ગુજરાતમાં આવેલી આંગણવાડીમાં પાયાની સુવિધાનો જ અભાવ છે. મા બાપ બાળકોને આંગણવાડીમાં ભણવા મૂકવાનું ટાળે છે. ખાનગરી નર્સરી-બાળમંદિરમાં મૂકવાનું વધુ પસંદ કરે છે.

ગુજરાતના 2254 આંગણવાડી કેન્દ્ર સૌર ઊર્જાથી ચાલે છે. બિહાર, હરિયાણા, કર્ણાટક, મહારાષ્ટ્ર, મઘ્ય પ્રદેશ, ઓડિશા, ઉત્તર પ્રદેશની સ્થિતિ પણ ગુજરાત કરતાં ઘણી જ સારી છે. મહારાષ્ટ્રના 1.10 લાખ આંગણવાડી કેન્દ્રમાંથી 26840માં સૌર ઊર્જાની જોગવાઈ છે.

ગુજરાતના આંગણવાડી કેન્દ્રોની સ્થિતિ
કુલ આંગણવાડી કેન્દ્ર 53,050
પાઇપ સાથે પાણીની સુવિધા 48,166
પીવાના પાણીની સુવિધા 52,331
કાર્યરત શૌચાલય 51,339
કાર્યરત રસોડા 49,029
કાયમી વીજ જોડાણ 52,612
સૌર ઉર્જાનું જોડાણ 2254

ગ્રાંટ કૌભાંડ
બનાસકાંઠા ની 2344 આંગણવાડી કેન્દ્રને 2 કરોડ રકમની ગ્રાન્ટ ફાળવવામાં આવી હતી. શાળા રીપેરીગ કરવા વાપરવાની હતી. પણ તેમ થયું નથી અને ભ્રષ્ટાચાર થયો હોવાવી ફરિયાદો થઈ છે.

આંગણવાડીઓ
જિલ્લાના નામ	કુલ આંગણવાડી કેન્દ્રો	પોતાની બિલ્ડીંગ	અન્ય બિલ્ડીંગ	ભાડાની ઈમારતો	2020-21  ગ્રાન્ટ	કુલ આંગણવાડી કેન્દ્રો	આંગણવાડી કેન્દ્રો	પોતાની બિલ્ડીંગ	અન્ય બિલ્ડીંગ	ભાડાની ઈમારતો	2020-21  ગ્રાન્ટ
					(રૂ. લાખમાં)						(રૂ. લાખમાં)
અમદાવાદ ગ્રામ્ય	1500	1244	67	189	11.5	જામનગર શહેરી	309	154	96	59	10.43
ગાંધીનગર	1062	919	59	84	11.27	રાજકોટ શહેરી	364	287	8	69	5.11
મહેસાણા	1920	1805	15	100	6.8	ભાવનગર શહેરી	316	193	18	105	10.23
પાટણ	1427	1256	39	132	19.03	જૂનાગઢ શહેરી	179	52	2	125	0
સાબરકાંઠા	1922	1605	81	236	12.46	વડોદરા ગ્રામ્ય	1448	1261	75	112	3.95
અરવલ્લી	1450	1163	183	104	13.59	છોટા ઉદેપુર	1182	1109	50	23	4.89
બનાસકાંઠા	3365	3176	25	164	7.68	આનંદ	1993	1496	172	325	112.72
સુરેન્દ્રનગર	1348	827	70	451	47.81	ખેડા	1979	1733	114	132	36.19
અમદાવાદ શહેરી	2127	616	113	1398	114.15	પંચમહાલ	2000	1802	10	188	13.56
રાજકોટ ગ્રામ્ય	1360	1112	69	179	0.33	દાહોદ	3056	2902	1	153	17.7
મોરબી	761	575	53	133	35.49	મહીસાગર	1316	1205	61	50	19.64
જૂનાગઢ ગ્રામ્ય	1249	926	78	245	33.78	વડોદરા શહેરી	400	170	53	177	47.3
ગીર સોમનાથ	1166	660	115	391	109.47	સુરત ગ્રામ્ય	1733	1651	61	21	3.14
પોરબંદર	489	432	10	47	4.11	ડાંગ્સ	441	425	0	16	2.1
ભાવનગર ગ્રામ્ય	1591	1311	65	215	76.07	વલસાડ	1899	1460	439	0	0
અમરેલી	1616	1185	103	328	20.47	નવસારી	1330	1236	66	28	1.37
જામનગર ગ્રામ્ય	888	703	81	104	4	ભરૂચ	1374	1257	47	70	25.96
દેવભૂમિ દ્વારકા	691	562	55	74	2.93	નર્મદા	952	932	1	19	0.4
બોટાદ	569	455	10	104	10.4	તાપી	1049	917	130	2	0.66
કચ્છ	2116	1609	111	396	22.41	સુરત શહેરી	1092	750	202	140	11.6
							53029	43133	3008	6888	890.7